عنوان	ارزیابی مقاومت ارقام لوبیا به سفیدبالک Trialeurodes vaporariorum Westwood در شرایط گلخانه ای
نوع پژوهش	مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها	ارقام مقاوم، لوبیا، متابولیت‌های ثانویه، Trialeurodes vaporariorum
چکیده	لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) یک منبع مهم پروتئین در رژیم غذایی بشر می‌باشد و سفید‌بالک گلخانه، Trialeurodes vaporariorum Westwood (Hem., Aleyrodidae) یکی از آفات مهم محدود‌کننده‌ی تولید آن می‌باشد. در این پژوهش، تأثیر هشت رقم لوبیا بر میزان ترکیبات ثانویه دفاعی گیاه لوبیا قبل و بعد از آلودگی به سفید‌بالک گلخانه و همچنین تأثیر ارقام مختلف لوبیا در مراحل رشدی گیاه بر تراکم آفت در شرایط گلخانه مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس نتایج به دست‌آمده، تأثیر ارقام لوبیا بر میزان ترکیبات ثانویه دفاعی قبل و بعد از آلودگی به سفید‌بالک گلخانه معنی‌دار بود. بیشترین میزان فنول، فلاونوئید و آنتوسیانین در ارقام P و Mutant و کمترین میزان این ترکیبات در رقم F مشاهده شد. همچنین تأثیر ارقام مختلف لوبیا بر تراکم پوره سفید‌بالک معنی‌دار بود. بیشترین تراکم سفید بالک گلخانه در ارقام F و Smaller و کمترین تراکم در ارقام P و Mutant مشاهده شد. تأثیر مراحل رشدی گیاه بر تراکم آفت معنی‌دار نبود اما تأثیر متقابل ارقام و مراحل مختلف رشدی گیاه بر تراکم پوره سفید‌بالک معنی‌دار بود. بیشترین تراکم سفید‌بالک گلخانه در رقم F در مرحله دو تا چهار برگی و کمترین تراکم آن در همین مرحله‌ی رشدی در ارقام P و Mutant ثبت شد. لذا، ارقام P و Mutant به علت داشتن میزان ترکیبات ثانویه بیشتر و تراکم کمتر سفید‌بالک گلخانه در گروه ارقام مقاوم و رقم F با ترکیبات دفاعی کمتر و تراکم بیشتر آفت به عنوان رقم حساس به سفید-بالک گلخانه شناسایی شد. بنابراین استفاده از ارقام مقاوم در برنامه‌های مدیریت تلفیقی سفید‌بالک گلخانه می‌تواند مفید باشد.
پژوهشگران	طیبه علی زمانی (نفر اول)، آرش فاضلی (نفر دوم)، مجید میراب بالو (نفر سوم)