عنوان	بررسی ساختار ژنتیکی جمعیت‌های قارچ Pyrenophora gramineaعامل بیماری لکه نواری جو با استفاده از نشانگر ISSR
نوع پژوهش	مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها	آغازگرهای بین ریزماهواره؛ جو؛ ساختار ژنتیکی؛ Pyrenophora graminea
چکیده	چکیده لکه ‌نواری یکی از مهم‌ترین بیماری‌های جو در استان ایلام است که قارچ Pyrenophora graminea آن را ایجاد می‌کند. برای تعیین ساختار ژنتیکی جمعیت‌های قارچ P. graminea از گیاهان آلودۀ جو در مزارع مناطق مختلف استان ایلام که زخم‌های قهوه‌ای‌رنگ نواری در اندام‌های هوایی داشتند، به‌طور تصادفی نمونه‌برداری صورت گرفت. در نهایت 69 جدایه از نمونه‌های آلوده با استفاده از محیط کشت سیب‌زمینی دکستروز آگار به‌دست آمد. برای آزمون بیماری‌زایی عامل بیماری به دلیل تولید نشدن اسپور کافی در محیط کشت مصنوعی از روش ساندویچی برای آلوده‌سازی بذرها استفاده شد. برای مطالعۀ تنوع ژنتیکی در جدایه‌ها از هشت نشانگر ISSR مخصوص قارچP. gramineaاستفاده گردید. تعداد کل 171 آلل در بین همۀ جمعیت‌ها در اثر آغازگر بین ریزماهواره مشخص شدند. تعداد آلل‌ها برای هر نشانگر از 16 تا 30 عدد متغیر بودند.گروه‌بندی جدایه‌ها بر اساس ضریب تشابه دایس و روش UPGMA انجام گرفت و بر این اساس سیزده گروه مشخص شد. مقایسۀ پارامترهای مربوط به تنوع ژنتیکی در جمعیت‌ها نشان داد که جمعیت دره‌شهر )32/0 (h= دارای بالاترین تنوع ژنتیکی است. کوچک‌ترین فاصلۀ ژنتیکی به مقدار 019/0 بین جمعیت‌های آسمان‌آباد و سیروان مشاهده گردید. بر اساس فنوگرام به‌دست‌آمده برای جمعیت‌ها، دو گروه جمعیت نشان داده شد. یک گروه شامل جمعیت دره‌شهر و گروه بعدی شامل جمعیت‌های ایوان، آسمان‌آباد، سیروان و چرداول بود. تجزیۀ واریانس مولکولی برای مقایسۀ تنوع ژنتیکی داخل و بین جمعیت‌ها نشان داد که بیشترین تنوع مربوط به داخل جمعیت‌ها به مقدار 94 درصد است و میزان تنوع ژنتیکی در بین جمعیت‌ها بسیار کم است و این میزان تنوع ژنتیکی بین جمعیت‌ها را می‌توان با مقدار بالای جریان ژنی به مقدار 576/4 بین جمعیت‌ها توجیه کرد.
پژوهشگران	خشنود نوراللهی (نفر اول)، معصومه شهبازی (نفر دوم)