عنوان	بررسی برهمکنش تنش‌های شوری، خشکی و کود نیتروژن بر عملکرد، اجزای عملکرد و برخی صفات فیزیولوژیک ذرت (Zea mays L.)
نوع پژوهش	مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها	عملکرد دانه، کلروفیل، کود نیتروژن، نشت یونی
چکیده	به‌منظور بررسی برهمکنش شوری، خشکی و نیتروژن بر روی برخی صفات فیزیولوژیک، عملکرد و اجزای عملکرد ذرت(هیبرید متوسط‌رس 604) آزمایشی به‌صورتکرت‌هایدو بارخردشده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام در بهار و تابستان 1396 اجرا شد. تیمارهای آزمایششامل چهار سطح شوری(0S1=، 2S2=، 4S3= و 6S4=دسی‌زیمنس بر متر) از منبع سنگ نمک سدیم به‌عنوان عامل اصلی، سه سطح آبیاری(100I1=، 80I2= و 60I3=درصد نیاز آبی گیاه) به‌عنوان عامل فرعی و سه سطح کود نیتروژن از منبع اوره(0N1=، 100N2=و150N3=کیلوگرمدر هکتار) به‌عنوان عامل فرعی فرعی در نظر گرفته شد.نتایج نشان داد که اثر متقابل شوری، آبیاری و نیتروژن بر صفات تعداد دانه در بلال، تعداد ردیف در بلال، تعداد دانه در ردیف، عملکرد دانه، عملکرد زیستی و شاخص برداشت معنی‌دار شد. این صفات در بالاترین سطوح تنش اعمال شده نسبت به شرایط بدون تنش و کاربرد 150کیلوگرم در هکتار نیتروژن، به ترتیب برابر59، 40.6، 40، 69، 65 و 46 درصد کاهش نشان دادند.بیشترین میزان نشت یونی (45درصد) در بالاترین میزان شوری، حداقل آبیاری و بدون مصرف نیتروژن مشاهده شد. محتوای آب نسبی برگ، کلروفیل a، b، کل و کارتنوئید نیز تحت اثرات دوگانه شوری و خشکی، در بالاترین میزان تنش اعمال شده به نسبت شرایط بدون تنش، به ترتیببرابر 18، 46، 32، 40 و 44 درصد کاهش یافتند. نتایج نشان داد کاربرد100 و150کیلوگرم در هکتار نیتروژن در سطوح مختلف تنش، موجب کاهش اثرات تنش‌ها شد و افزایش عملکرد رادرپی داشت. همچنین مشاهده شد، تمامی صفات موردبررسی در بالاترین میزان تنش‌ها، پاسخ تقریباً یکسانی به تیمار کودی100و150کیلوگرمدر هکتار نیتروژنداشتند. بنابراین به نظر می‌رسد که به جهت افزایش مقاومت گیاه ذرت و رسیدن به حداکثر عملکرد در شرایط تنش، کاربرد 100 کیلوگرم در هکتار نیتروژن نسبت به مقادیر بیشتر آن از لحاظ زیست محیطی واقتصادی مناسب‌تر باشد.
پژوهشگران	نسرین حیدری (نفر اول)، یاسر علیزاده (نفر دوم)، حمزه علی علیزاده (نفر سوم)