مشخصات پژوهش

صفحه نخست /بررسی تاثیر واحدهای سنگ چینه ...
عنوان بررسی تاثیر واحدهای سنگ چینه شناسی مختلف بر توسعه کارست و تغییر پذیری آبدهی چشمه های کارستی، استان کرمانشاه
نوع پژوهش مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها چینه‌شناسی، توسعۀ کارست، چشمۀ کارستی، کرمانشاه
چکیده عوامل مختلفی در پدیدۀ کارستی‌شدن سازندهای کربناته نقش دارند که از مهم‌ترین آنها عبارتند از: سنگ‌شناسی، مقدار بارش، ویژگی‌های چینه‌شناسی، عوامل ساختاری و توپوگرافی منطقه و در این میان، ویژگی‌های سنگ‌شناسی و چینه‌شناسی اهمیت ویژه‌ای دارند. در پژوهش حاضر، چهار چشمۀ کارستی مهم با چینه‌شناسی مختلف شامل چشمه‌های روانسر، کبوترلانه، دربند صحنه و کاشنبه بررسی شدند. آبخوان تغذیه‌کنندۀ این چشمه‌ها به‌ترتیب از آهک‌های توده‌ای و ضخیم‌لایۀ سازند بیستون، آهک‌های کرتاسۀ اربیتولین‌دار و توده‌ای، آهک کرتاسه و آهک مارنی و آهک تله‌زنگ و واحدهای سنگی آواری سازند امیران تشکیل شده‌ است. آبدهی این چشمه‌ها و تغییرپذیری آن به‌طور درخور توجهی به سنگ‌شناسی سازند‌های یادشده وابسته است؛ به‌این‌تریتب که میانگین آبدهی سالانۀ چشمه‌های روانسر، دربند صحنه، کاشنبه و کبوترلانه در سال بررسی‌شده به‌ترتیب 1932، 462، 166و 771 لیتر بر ثانیه است؛ همچنین ضریب تغییرات آبدهی چشمه‌های یادشده به‌ترتیب 07/1، 30/0، 49/0و48/0 و نسبت حداکثر به حداقل میزان آبدهی این چشمه‌ها به‌ترتیب 20، 2، 7 و 4 محاسبه شده است. چشمه‌های روانسر و کبوترلانه سه ضریب و چشمه‌های دربند صحنه و کاشنبه هرکدام دو ضریب کاهش دبی دارند که به حوضۀ آبگیر و سنگ‌شناسی آن در این چشمه‌ها مربوط است. بیشترین حجم ذخیرۀ آبخوان‌ها به چشمۀ روانسر و کمترین به چشمۀ کاشنبه اختصاص دارد؛ آبدهی این چشمه‌ها مؤید این مطلب است.
پژوهشگران زینب نجفی (نفر اول)، غلامحسین کرمی (نفر دوم)، حاجی کریمی (نفر سوم)