مشخصات پژوهش

صفحه نخست /واکاوی مفهوم بی هنجاری دینی ...
عنوان واکاوی مفهوم بی هنجاری دینی در قرآن کریم
نوع پژوهش مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها ارتجاع, التقاط
چکیده «دین» تأثیرگذارترین نهاد در ایجاد نظم و ثبات اجتماعی است و آموزه های قرآن کریم همواره در جهت تقویت حاکمیت دین حرکت می‌کنند. برخی از عوامل موجب خدشه وارد کردن بر حاکمیت دین و به وجود آمدن بی‌هنجاری دینی است. در قرآن کریم مفهوم بی‌هنجاری دینی در قالب سه مفهوم ارتجاع، ارتداد، التقاط قابل پیگیری است. این مقاله بر آن است تا با بهره گیری از روش تحلیل محتوای کیفی به مطالعه‌ی نقش عناصر سه گانه یاد شده در بی‌نظمی دینی بپردازد. یافته‌های به دست آمده مؤید آن است که «ارتجاع» یا گذشته‌گرایی دینی با ابزاری از جمله پافشاری بر عقاید گذشتگان و مخالفت با پیشرفت و نوآوری دینی، نشانگر علاقه افراد به ماندن در شرایط دینی گذشته است. «ارتداد» بازگشت از دین و کنار گذاشتن آن است. ارتداد یک هنجارشکنی اساسی است که در آن قداست دین مورد هجمه قرار می‌گیرد به همین دلیل مجازات سنگینی برای مرتدین در نظر گرفته شده است. «التقاط» مخلوط کردن دین با امور باطل است که در آن دین ظاهراً هنجار یک جامعه است اما در عمل به برخی از قسمت ها عمل می شود و برخی قسمت ها کنار گذاشته می‌شود. در حقیقت دین التقاطی یک دین انتخابی است و به وجود آمدن دین های جدید در کنار دین اصلی است. به همین دلیل خطر التقاط به مراتب خطرناک‌تر از ارتجاع و ارتداد است. نتیجه اینکه عملکرد این سه عامل حیات دین را مورد تحدید و تهدید قرار داده و بر خلاف وضعیت مطلوب دینی مدنظر قرآن کریم است.
پژوهشگران سهراب مروتی (نفر اول)، بهروز سپیدنامه (نفر دوم)، صدیقه کرمی (نفر سوم)