|
چکیده
|
در میان نظریات هنجاری فلسفه اخلاق، وظیفهگرایی کانت یکی از مهمترینِ این نظریات محسوب میگردد. چنان که از اسم این نظریه بر میآید، نظریه اخلاقی وی بر وظیفه و تکلیف تأکید بسیار دارد. اما متکی بر عقل صرف بودن نظریه اخلاقی کانت، نتیجهای جز مطلقگرایی درپی نخواهد داشت. بنابراین میان تکالیفی که طبق نظر وی انسانها باید بدان ملزم باشند، تعارض پدید خواهد آمد؛ چراکه در یک موقعیت اخلاقی، عامل اخلاقی ملزم به انجام وظیفه است و ارزش الزام وظایف یکسان میباشد. همواره انسانها در موقعیتهای اخلاقی با این تعارضات دست و پنجه نرم میکنند و از آنجا که نظریه اخلاقی کانت یکی از مهمترین نظریات اخلاقی است باید بتواند از این مسئله سرفراز بیرون آید. مسئلهای که این پژوهش درپی پاسخ دادن به آن است این میباشد که پاسخ کانت در حل این تعارضات تکالیف چیست. کانت میان الزام تکالیف و مبنای الزام تفکیک قائل می-شود و بیان میکند که تکالیف در عمل در مبنای الزام خود دارای شدت و ضعفاند. بنابراین باید تکلیفی را برگزید که مبنای الزام قویتری دارد. از آنجا که خودِ کانت جز در یک مورد کانت پاسخ در خوری درباره این مسئله بیان نمیکند، ما نظریه «تکالیف در نگاه نخست» دیوید راس را برای تکمیل پروژه کانت در پاسخ به این مسئله بیان خواهیم نمود. راس نظریه کانت را با شهودگرایی خود ادغام نموده و نظریهای پیشرفتهتر از کانت بیان میکند. طبق نظریه وی تعارض اخلاقی قابل حل است.
|