|
چکیده
|
گیاه دارویی گل سازوئی (تشنهداری) با نام علمی Scrophularia striata Boiss. یکی از گیاهان با ارزش و بومی ایران است که اطلاعات جامعی در خصوص نوع و میزان ترکیبات ثانویه آن در اختیار نیست. استفاده از روشهای نوین مانند کروماتوگرافی گازی اطلاعات کافی در خصوص میزان و نوع ترکیبات در اختیار محقق قرار میدهد. لذا در تحقیق حاضر اثر سطوح مختلف هورمون متیل جاسمونات بر تغییرات متابولیتهای ثانویه گیاه دارویی گل سازوئی با روش کروماتوگرافی گازی-طیفسنج جرمی (Gas Chromatography-Mass Spectrometr) آزمایشی صورت گرفت. آزمایش به صورت طرح کاملا تصادفی با سه تیمار و سه تکرار اجرا شد. تیمارها شامل غلظتهای صفر (شاهد)، 100 و 300 پیپیام هورمون متیل جاسمونات بود که به صورت محلولپاشی اعمال شد. اندامهای گیاه تشنهداری پس از خشک شدن در آون با روش سوکسله عصارهگیری شدند. آنالیز شیمیایی عصارههای بدست آمده با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی متصل به طیفسنج جرمی انجام شد. نتایج آنالیز شیمیایی نشان داد که غلظتهای مختلف متیل جاسمونات به کار رفته سبب تولید، کاهش یا افزایش تعدادی از ترکیبات ثانویه باارزش شدند. به طوری که ترکیبات tetradecamethyl (69/8%)، dodecamethyl- (31/7%)، 2,3-Dihydro-benzofuran (35/5%)، 2-Methoxy-4-vinylphenol (32/9%)، 2-Furancarboxaldehyde (03/4%)، Ethyl .alpha.-d-glucopyranoside (87/19%)، 4-vinylphenol (64/12%)، Methyl beta-D-glucopyranoside (28/26%)، 2-Propenoic acid, 3-(4-methoxyphenyl)- (Cinnamic acid) (02/21%) و 2-Propenoic acid, 3-phenyl-, (E)- (Cinnamic acid) (Phenylacrylic acid) (57/14%) بالاترین مقادیر در اندام هوایی و ریشه گیاهان گل سازوئی تیمار شده و شاهد داشتند. به طور کلی نتایج نشان میدهد میتوان از متیل جاسمونات برای افزایش ترکیبات ثانویه در این گیاه دارویی استفاده کرد.
|