عنوان	اثر محلول‌پاشی براسینواستروئید بر برخی شاخص‌های مورفوفیزیولوژیکی آ‌هار تحت تنش کم‌آبیاری
نوع پژوهش	پایان نامه
کلیدواژه‌ها	.
چکیده	براسینواستروئید‌ها ترکیبات استروئیدی هستنند که نقش مهمی‌ در مقاومت و تعدیل اثرات مضر تنش خشکی بر گیا‌هان دارند. به‌این منظور تأثیر محلول‌پاشی 24-اپی‌براسینولید (براسینواستروئید) بر شاخص‌های مورفوفیزیولوژیکی گیاه آ‌هار تحت تنش کم‌آبیاری (خشکی) آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام طراحی و انجام شد. سطوح مختلف هورمون براسینواستروئید (صفر، 1، 2 و 4 میکرومولار) به‌عنوان عامل اول و سطوح متفاوت خشکی (40، 60، 80 و 100 درصد ظرفیت‌زراعی خاک) به‌عنوان عامل دوم روی گل‌های آ‌هار رقم Purple prince مورد مطالعه قرار گرفت. محلول‌پاشی تیمار براسینواستروئید در مرحله 4 برگی در دو نوبت به‌فاصله زمانی هر 7 روز یکبار به‌صورت اسپری روی تمام اندام‌هوایی گل‌های آ‌هار انجام و 10 روز بعد از آخرین محلول‌پاشی، تنش خشکی انجام شد. بررسی نتایج در زمان گلدهی نشان داد که براساس نتایج تجزیه واریانس اثرات متقابل تنش کم‌آبیاری (خشکی) و تیمار بر ارتفاع بوته، طول ‌برگ، سطح برگ، وزن‌تر ریشه، ‌محتوای‌نسبی آب برگ، نشت‌یونی، پرولین، کلروفیل کل، کاروتنوئید، مالون‌دی‌آلدهید، آنزیم پراکسیداز، فنول و هورمون اسید آبسزیک در سطح احتمال یک درصد و همچنین کیفیت گل، تعداد میانگره، عرض برگ، قطر‌گل، وزن‌تر و خشک شاخساره، پروتئین، کلروفیلa، آنتوسیانین، آنزیم‌های کاتالاز، سوپراکسیددیسموتاز، فنیل‌آلانین، پلی‌فنل اکسیداز، پراکسیدهیدروژن، آنتی‌اکسیدانت و هورمون اسید سالیسیلیک‌ در سطح احتمال پنج درصد معنی‌دار شد. علاوه‌بر این مقایسه میانگین‌ها نشان داد که با افزایش شدت تنش کیفیت گل‌ها کاهش یافت ولی تیمار براسینواستروئید در سطوح مختلف خشکی (40، 60، 80 و 100 درصد ظرفیت‌زراعی خاک) نسبت به شاهد در صفاتی ارتفاع بوته را به‌ترتیب 102/49، 12/44، 02/39 و 6/15 درصد، وزن‌تر شاخساره را 69/27، 15/16، 25/25 و56/9 درصد، وزن خشک شاخساره را 72/26، 25/16، 54/20 و80/6 درصد وکیفیت گل را به‌ترتیب 133، 08/57، 71/23 و51/3 درصد افزایش داد. همچنین محلول‌پاشی با براسینواستروئید موجب بهبود شاخص‌های رشدی مانند ارتفاع بوته، تعداد میانگره، طول و عرض برگ، قطر گل، سطح برگ، وزن‌تر و خشک شاخساره و ریشه در گل آهار تحت شرایط تنش شد. سایر نتایج نیز نشان داد که در شرایط تنش خشکی و با افزایش شدت آن اگرچه فعالیت آنزیم‌های کاتالاز، پراکسیداز، سوپر اکسید دیسموتاز کاهش اما فعالیت پلی‌فنل‌اکسیداز و همچنین محتوای پراکسید هیدروژن، پرولین، مالون‌دی‌آلدهید و نشت‌یونی افزایش یافت ولی تیمارهای براسینواستروئید احتمالاً با افزایش هورمون‌های اسید سالیسیلیک و اسید آبسزیک موجب بسته شدن روزنه‌ها و حفظ فعالیت آنتی‌اکسیدان‌ها شده و در نتیجه اثرات نامطلوب و مخرب تنش را بهبود بخشیدند به‌طوری که فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی در تیمارهای براسینواستروئید بیشتر از نمونه‌های شاهد بود. مطابق با نتایج به‌دست آمده می‌‌توان بیان کرد که بهترین تیمار برای مقاومت به تنش خشکی درگیاه آ‌هار تیمار 1میکرومولار معرفی می‌گردد.
پژوهشگران	میثم محمدی (استاد راهنما)، فاطمه خسروی فر (دانشجو)