عنوان	مطالعات تفصیلی ارزیابی تناسب اراضی شبکه آبیاری و تأمین آب اراضی اطراف رودخانه میمه دهلران، استان ایلام
نوع پژوهش	طرح پژوهشی خاتمه یافته
کلیدواژه‌ها	تناسب اراضی، خاک، گندم، کلزا، دهلران
چکیده	نتایج ارزیابی تناسب اقلیمی نشان داد که اقلیم منطقه موردمطالعه برای کشت آبی محصولات زراعی گندم، جو، تریتیکاله، کلزا، کنجد، گلرنگ و چغندرقند دارای کلاس تناسب مناسب (S1) بوده و خصوصیت اقلیمی ‌‌‌‌‌‌‌‌محدودکنند‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ه‌ای برای کشت آبی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ این محصولات مشاهده نمی‌شود. اقلیم منطقه مورد مطالعه برای کشت آبی محصول پنبه دارای کلاس تناسب بحرانی (S3) (با شاخص اقلیمی 37/49) و خصوصیت اقلیمی ‌‌‌‌‌‌‌‌محدودکنند‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ه برای کشت آن در‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ منطقه متوسط دمای روزانه در دوره گلدهی می‌باشد. کلاس‌های تناسب اراضی کشت گندم عبارتند از: 53/364 هکتار از اراضی مطالعاتی در کلاس مناسب S1، 56/2726 هکتار از اراضی مطالعاتی در کلاس نسبتاً مناسب S2، 05/69 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 می‌باشند. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت آبی گندم عبارتند از: درصد بالای آهک، بافت و ساختمان خاک. - کلاس‌های تناسب اراضی برای کشت جو عبارتند از: 09/3091 هکتار (82/97 درصد) از اراضی در کلاس نسبتاً مناسب S2 و 05/69 هکتار (18/2 درصد) از اراضی در کلاس با تناسب کم S3 می‌باشند. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت آبی جو عبارتند از: درصد بالای آهک و بافت و ساختمان نامناسب. - کلاس‌های تناسب اراضی برای کشت تریتیکاله عبارتند از: 79/2400 هکتار از اراضی در کلاس نسبتاً مناسب S2، 35/759 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 می‌باشد. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت تریتیکاله عبارتند از: درصد بالای آهک، کمبود ماده آلی. - کلاس‌های تناسب اراضی برای کشت کلزا عبارتند از: کل اراضی مطالعاتی با مساحت 14/3160 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 می‌باشد. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت کلزا عبارتند از: درصد بالای آهک و گچ، بافت و ساختمان نامناسب. -کلاس‌های تناسب اراضی برای کشت گلرنگ عبارتنداز: 70/2632 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 و 44/458 هکتار در کلاس نامناسب N1 (در شرایط فعلی و قابل اصلاح) و 69 هکتار نیز در کلاس نامناسب N2 ( دائمی) می‌باشند. می‌باشند. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت آبی گلرنگ عبارتند از: درصد بالای گچ و آهک و میزان بالای pH. - کلاس‌های تناسب اراضی برای کشت کنجد عبارتند از: 70/818 هکتار از اراضی در کلاس نسبتاً مناسب S2 و50/2341 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 می‌باشند. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت کنجد عبارتند از: درصد بالای آهک و گچ. - کلاس‌های تناسب اراضی برای کشت چغندرقند عبارتنداز: 08/3091 هکتار از اراضی در کلاس نسبتاً مناسب S2 و 06/69 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 می‌باشند. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت چغندرقند عبارتند از: درصد بالای آهک و گچ. - کلاس‌های تناسب اراضی برای کاشت پنبه عبارتنداز: 588 هکتار از اراضی در کلاس نسبتاً مناسب S2، 95 هکتار در کلاس با تناسب کم S3 و 182 هکتار در کلاس نامناسب N1 (در شرایط فعلی و قابل اصلاح) و50/578 هکتار نیز در کلاس نامناسبN2 (دائمی) می‌باشند. مهم‌ترین محدودیت‌های اراضی برای کشت پنبه عبارتند از: درصد بالای آهک و گچ، و محدودیت اقلیمی متوسط دمای روزانه در دوره گلدهی. مهم‌ترین عوامل محدودکننده که سبب کاهش کلاس‌های تناسب اراضی و ایجاد زیرکلاس‌های مختلف شده است عبارتند از: درصد بالای آهک، درصد بالای گچ، مقدار بالای pH، کمبود ماده آلی برای تریتیکاله و محدودیت اقلیمی برای پنبه.  بر اساس نتایج بدست آمده الگوی کشت پیشنهادی برای منطقه مطالعاتی برای محصولات زراعی به ترتیب سازگاری با خاک و اقلیم عبارت است از گندم، جو و چغندرقند، تریتیکاله، ، کنجد، کلزا، گلرنگ و پنبه. کشت پنبه و گلرنگ در واحدهای نقشه خاک، توصیه نمی‌گردد.
پژوهشگران	محمود رستمی نیا (مجری)، سید روح اله موسوی (همکار)