مشخصات پژوهش

صفحه نخست /ارزیابی مدل AquaCrop در ...
عنوان ارزیابی مدل AquaCrop در شبیه‌سازی واکنش ارزن رقم پیشاهنگ (Panicum miliaceum L.) به تنش همزمان شوری و کم‌آبی در اقلیم نیمه‌خشک
نوع پژوهش مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها بهره‌وری آب تنش آبی تنش شوری تنش همزمان. زیست‌توده
چکیده هدف اصلی این مطالعه، ارزیابی توانایی مدل AquaCrop در شبیه‌سازی عملکرد دانه، زیست‌توده و بهره‌وری آب ارزن رقم پیشاهنگ تحت شرایط همزمان تنش شوری و کم‌آبی در اقلیم نیمه‌خشک ایلام بود. آزمایش‌های مزرعه‌ای طی دو سال زراعی (1400-1401) در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه ایلام به‌صورت کرت‌های خردشده در قالب بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. کرت‌های اصلی شامل چهار سطح شوری آب آبیاری (6/0، 3، 5 و 8 دسی‌زیمنس بر متر) و کرت‌های فرعی شامل چهار سطح آبیاری (100، 80، 60 و 40 درصد نیاز آبی گیاه) بودند. مدل AquaCrop (نسخه 1/7) با استفاده از داده‌های سال اول (1400) آنالیز حساسیت و واسنجی شد و با داده‌های سال دوم (1401) اعتبارسنجی گردید. پارامترهای گیاهی ارزن رقم پیشاهنگ که تاکنون در پایگاه داده مدل موجود نبود، تعیین شد. کارایی مدل با استفاده از شاخص‌های آماریRMSE، nRMSE، R²، ME و CRM ارزیابی شد. نتایج آنالیز حساسیت نشان داد که بیشترین حساسیت مدل به پارامترهای بهره‌وری آب نرمال شده، شاخص برداشت مبنا، ضریب گیاهی تعرق و ضریب رشد پوشش تاجی مربوط است. مدل دقت بسیار خوبی در شبیه‌سازی عملکرد دانه (nRMSE=5.71%، ME=9.51%، و R²=0.95) و بهره‌وری آب (nRMSE=6.85%، ME=14.89% وR²=0.94 ) داشت. دقت مدل در شبیه‌سازی زیست‌توده نسبت به عملکرد کمتر بود (nRMSE=13.11%، ME=31.13% وR²=0.84 ). این موضوع می‌تواند ناشی از محدودیت‌های ساختاری مدل، از جمله فرض ثابت بودن بهره‌وری آب نرمال‌شده (WP*) و ساده‌سازی برخی پاسخ‌های فیزیولوژیکی گیاه در شرایط تنش همزمان شوری و کم‌آبی باشد.
پژوهشگران کیوان محمدیاری (نفر اول)، حمزه علی علیزاده (نفر دوم)، یزدان خدارحمی (نفر سوم)