این پژوهش بهمنظور بررسی تاثیر عنصر بور بر صفات کمی و صفات آگروفیزیولوژیک گیاه گلرنگ تحت شرایط تنش خشکی در فصل زراعی 1402-1401 در شرایط گلخانه ای در دانشگاه ایالم اجرا شد. آزمایش بهصورت کرتهای خرد شده )اسپلیت پالت( در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با 3 تکرار اجرا شد. تیمار اصلی شامل تنش خشکی در 3 سطح آبیاری کامل )شاهد(، 75 درصد ذخیره رطوبتی خاک و 50 درصد ذخیره رطوبتی بود. تیمار فرعی نیز شامل کود بور در 3 سطح عدم مصرف )شاهد(، 350 و 700 پی پی ام به شکل محلولپاشی خواهد بود. نتایج این بررسی نشان داد که اثر اصلی تنش خشکی و اثر اصلی بور بر روغن دانه گلرنگ معنی دار بود اما اثر متقابل این دو عامل بر این شاخص معنی دار نبود. بیشترین مقدار در تیمار آبیاری کامل به مقدار 24/1 درصد به دست آمد. کمترین پروتئین دانه نیز در تیمار آبیاری پس از وجود 50 درصد ذخیره رطوبتی به مقدار 20/2 درصد حاصل شد و اختالف بین آنها از لحاظ آماری معنی دار بود. نتایج مقایسه میانگین اثر اصلی بور بر پروتئین دانه حاکی از آن بود که بیشترین پروتئین دانه این شاخص در تیمار محلولپاشی کود بور 700 پی پی ام به مقدار 23/3 درصد به دست آمد. کمترین پروتئین دانه نیز در تیمار عدم محلولپاشی کود بور به مقدار 21/1 درصد حاصل شد و اختالف بین آنها از لحاظ آماری معنی دار بود. مقایسه میانگین اثر متقابل دوگانه تنش خشکی و محلولپاشی کود بور نشان داد که بیشترین عملکرد دانه در تیمار آبیاری کامل و مصرف 700 پی پی ام کود بور به مقدار 2703/3 کیلوگرم در هکتار حاصل شد. کمترین مقدار این شاخص نیز در تنش خشکی حفظ 50 درصد ذخیره رطوبتی و عدم محلولپاشی کود بور حاصل شد. در تمامی سطوح تنش خشکی همواره مصرف 700 پی پی ام کود بور باالتر از تیمار عدم مصرف و یا مصرف 350 پی پی ام کود بور بود. به عنوان مهمترین نتیجه در این بررسی، در تمامی سطوح تنش خشکی و بخصوص تنش شدید، مصرف 700 پی پی ام بور مجب افزایش عملکرد، اجزاء عملکرد و صفات کیفی و روغن گردید که بسیار حائز اهمیت است. همچنین کود بور بدلیل تاثیر مستقیم بر افزایش ارتفاع بوته، افزایش تعداد شاخه و افزایش اجزاء عملکرد در نهایت باعث بهبود عملکرد گلرنگ شد.
