این بررسی به مقایسهی جایگاه زنان در دو رمان «دا» نوشتهی سید زهرا حسینی و «سووشون» نوشتهی سیمین دانشور، با تمرکز بر تأثیر انقلاب اسلامی ایران (1357) میپردازد. «دا»، خاطرهنگاری جنگ ایران و عراق (1359)، زنان را بهعنوان قهرمانان دفاع مقدس با هویتی مذهبی و ملی نشان میدهد که در فعالیتهای عملی مانند امدادگری و حضور در خط مقدم مشارکت دارند. انقلاب اسلامی با تأکید بر ارزشهای دینی، جایگاه زنان، بهویژه از طبقات پایین را به مشارکت فعال و ایثارگرانه ارتقا داد. در مقابل، «سووشون»، رمانی پیشاانقلابی (دهه 1348) در بستر اشغال ایران (دهه 1320)، زنان را با هویتی روشنفکرانه و مقاومت فکری به تصویر میکشد. زری، شخصیت اصلی، از محافظهکاری به مبارزهی نمادین علیه استعمار و ظلم داخلی میرسد، اما این نقش به زنان تحصیلکرده و طبقه متوسط محدود بود. تفاوتهای کلیدی شامل نوع مشارکت (عملی در «دا» و فکری در «سووشون»)، منبع هویت (مذهبی در «دا» و روشنفکرانه در «سووشون»)، و سطح اجتماعی (فراگیر در «دا» و محدود به طبقه متوسط در «سووشون») است. انقلاب اسلامی با ترکیب نقشهای سنتی و مدرن، مشارکت زنان را فراگیرتر کرد، در حالی که پیش از انقلاب، زنان در چارچوب روشنفکری و مدرنیتهی پهلوی عمل میکردند. این پژوهش به شیوهی کتابخانهای است و اطلاعات مورد نیاز برای تجزیه و تحلیل دادهها را فراهم میکند. برای تجزیه و تحلیل دادهها نیز از روش تحلیلی- مقایسهای استفاده شده است. در بخش اولیه، مبانی و شاخصهای شخصیت، ابعاد مختلف شخصیت در داستان مورد بحث قرار میگیرد و سپس به مهمترین ویژگیهای شخصیت در دو رمان دا و سووشون و شاخصهای شخصیت پرداخته میشود. سپس به مهمترین ویژگیهای شخصیت در دو رمان پرداخته میشود. سپس به روش تطبیقی، به مقایسهی جنبههای مختلف شخصیتهای دو رمان و تحلیل جنبههای مختلف شخصیتها در داستانهای مورد بحث پرداخته میشود. با جمعبندی مباحث و نتیجه گیری فهرستی از وجوه اشتراک و اختلاف شخصیتهای زن در داستانهای دو نویسنده، فهرست کامل منابع و تجزیه و تحلیل ارائه میشود.
