1405/02/20

علیرضا حسن پور

مرتبه علمی: دانشیار
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
ریسرچ گیت:
دانشکده: الهیات و معارف اسلامی
اسکولار:
پست الکترونیکی: a.hasanpour [at] ilam.ac.ir
اسکاپوس:
تلفن:
HIndex:

مشخصات پژوهش

عنوان
هنر و زیبایی شناسی در پدیدارشناسی هوسرل
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها
زیبایی‌شناسی پدیدارشناختی، رویکرد زیبایی‌شناختی، تصویر-آگاهی، پدیدارشناسی، هوسرل
سال 1400
مجله مجله پژوهشی علوم انسانی دانشگاه اصفهان
شناسه DOI
پژوهشگران علیرضا حسن پور

چکیده

در این نوشتار تأملات هوسرل دربارۀ هنر و زیبایی‌شناسی ذیل چهار مبحث مطرح شده است. نخست، مقایسۀ رویکرد پدیدارشناختی و زیبایی‌شناختی است که تعلیق وجود عالم خارج و بی‌علاقگی وجودی در کانون آن قرار دارد. دوم، آرای هوسرل دربارۀ تصویر-آگاهی است که در درک اثر هنری به عنوان اثر هنری نقش ایفا می‌کند و نیز تفاوت آن با سایر انواع آگاهی و ماهیت سه‌لایۀ آن یعنی حامل فیزیکی، ابژۀ تصویر و موضوع تصویر. سوم، تقسیم‌بندی انواع هنر به هنر رئالیستی، ایدئالیستی و فلسفی است. مبحث چهارم به قابلیت‌های نهفته در پدیدارشناسی هوسرل برای طرح یک نظریۀ پدیدارشناختیِ هنر اختصاص دارد. مفهوم عالم هنر و زیست‌جهان به عنوان یک پیش‌زمینه و بستر در این خصوص نقش مهمی ایفا می‌کند. در این نوشتار سعی شده با توجه به مؤلفه‌های اساسی پدیدارشناسی نظیر مخالفت با تحویل‌گرایی، تحقیق بدون پیش‌فرض، مخالفت با روان‌شناسی‌گرایی و طبیعت‌گرایی، روش توصیفی و «بازگشت به خود اشیاء» به برخی از قابلیت‌های طرح یک زیبایی‌شناسی پدیدارشناختی بر اساس پدیدارشناسی هوسرل اشاره شود. این زیبایی‌شناسی پدیدارشناختی، بیش از هر چیزی بر روی‌آورندگی آگاهی زیبایی‌شناختی، نسبت‌های بین سوژه‌های عالم هنر، جستجوی بنیاد هنر و اثر هنری در این روی-آورندگی‌ها و نسبت‌ها تأکید می‌کند و می‌تواند به عنوان مبنا و چهارچوبی برای سامان‌دهی نظریه‌های متعارف زیبایی‌شناختی به کار آید.