1405/06/16

علیرضا حسن پور

مرتبه علمی: دانشیار
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
ریسرچ گیت:
دانشکده: الهیات و معارف اسلامی
اسکولار:
پست الکترونیکی: a.hasanpour [at] ilam.ac.ir
اسکاپوس:
تلفن:
HIndex:

مشخصات پژوهش

عنوان
روش آزمایش فکری از دیدگاه دنیل دنت
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها
پمپ شهود آزمایش فکری کیفیت ذهنی زامبی آگاهی دنیل دنت
سال 1405
مجله فلسفه
شناسه DOI 10.22059/jop.2026.398787.1006920
پژوهشگران علیرضا حسن پور

چکیده

پمپ‌های شهود ابزارهای فکری دارای قابلیت‌های چندگانه‌ای هستند که با آنها می‌توان مسائل پیچیدۀ فلسفی را بهتر درک کرد و تصورات و مفروضات عامیانه را مورد پرسش قرار داد . به علاوه، این ابزار فکری نقشی اساسی در پر کردن شکاف بین تأملات فلسفی و تحقیقات علمی ایفا می‌کند. این روش با ارائۀ سناریوهایی سبب درگیر شدن قوۀ تخیل مخاطب و برانگیختن تفکر انتقادی و بازنگری در باورهای او در مورد مسائل مختلف می‌شود و از این طریق مشوق کاوش عمیق‌تری در مورد این مسائل است. اما با همۀ فوایدی که پمپ‌های شهودی دارند، در استفاده از آنها باید احتیاط و دقت کرد؛ یعنی نباید آنها را معادل استدلال‌های صوری و تحقیقات تجربی تلقی کرد، بلکه بهتر است ابزاری کمکی برای روش‌های متعارف علمی و فلسفی در نظر گرفته شوند. به همین علت، دنت همواره بر درک قابلیت آنها برای گمراه کردن و به کارگیری محتاطانۀ آنها و استفاده از معیارهایی برای ارزیابی نتایج آنها تأکید می‌کند. به نظر دنت، «چرخاندن دستگیره‌ها» و همسویی با شواهد تجربی و اجتناب از ساده‌سازی بیش از حد از جملۀ معیارهای ارزیابی پمپ‌های شهود به شمار می‌آیند. در نهایت، با به رسمیت شناختن نقاط قوت و ضعف پمپ‌های شهود، می‌توان دامنۀ روش‌شناسی فلسفی را گسترش داد و از امکان‌های بیشتری برای تحقیقات و تأملات پیچیدۀ فلسفی استفاده کرد، در پر کردن شکاف بین فلسفه و علم تجربی و تعامل بیشتر این دو عرصه نقش ایفا کرد و از همه مهم‌تر از طریق باز گذاشتن راه بازنگری و بازاندیشی دائم، مانع جزم‌اندیشی و یک‌سونگری شد.