سال ها است که مصرف فراوان آب در مزارع برنج با توجه به شرایط خشک کشورو کمبود منابع آبی مورد سوال و انتقاد فراوان است. کاربرد روش های کم آبیاری که ضمن حفظ پایدار منابع ، تولید مناسب واقتصادی از کاهش شدید سطح شالیکاری ممانعت نماید از اهداف مهم و اساسی پژو هشگران است. بر این اساس آزمایشی مزرعه ای به منظور بررسی اثرات آبیاری نواری بر عملکردف اجزای عملکرد و کارایی مصرف آب در اراضی شالیزاری شهرستان سرآبله واقع در استان ایلام انجام شد. آزمایش در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سیزده تیمار شامل روش های آبیاری نواری قطره ای با تامین رطوبت اشباع خاک 100، 75 و 50 درصد و روش متداول غرقاب دائم، فواصل ردیف نوارهای آبیاری 30 و 60 سانتی متر و دو روش کاشت با غرقاب اولیه به مدت 10 روز و بدون غرقاب اولیه در سه تکرار اجرا شد. مطابق انتظار بیشترین عملکرد در تیمار شاهد به میزان 5108 کیلوگرم در هکتار به دست آمد. تیمارهای آبیاری در رطوبت اشباع 100 درصد *فواصل نوار 30 سانتی، تیمار رطوبت 100 درصد *فواصل نوار 60 سانتی متر و تیماررطوبت75 درصد *فواصل نوار 30 سانتی متر در یک گروه آماری بودند و به ترتیب4878، 4815 و 4642 کیلوگرم در هکتار عملکرد دانه داشتند. تیمار شاهد با آبیاری غرقابی نسبت به تیمارهای ذکر شده به ترتیب 230 ، 293 و 466 کیلوگرم بیشتربود. بیشترین و کمترین کارایی مصرف آب از تیمار رطوبت 100 درصد و تیمار شاهد به ترتیب با 51 و 20 درصد به دست آمد. تمام اجزای عملکرد در تیمار آبیاری نواری با رطوبت 100 درصد با تیمار شاهد در یک گروه آماری قرار داشتند. فواصل نوار های آبیاری 30 و 60 سانتی متر در درصد رطوبت 100 درصد و فاصله نوار 30 سانتی متر در رطوبت 75 درصد کارایی بیشتری داشتند. آبیاری اولیه در تیمارهای آبیاری نواری تاثیری در عملکرد نداشت اما تیمار بدون آبیاری اولیه کارایی مصرف آب بالاتری را به خود اختصاص داد. در این تحقیق تیمارآبیاری در رطوبت 100 درصد با فواصل نوار 30 و 60 سانتی متر وتیمار آبیاری 75 درصد و فواصل نوار 30 سانتی متر کارایی بهتری داشتند. با توجه به نتایج، کاربرد آبیاری نواری می تواند راهکار مناسبی در افزایش راندمان مصرف آب، پایداری تولید و کاهش نزاع های جمعی مورد استفاده قرار گیرد.
