ایوب منتی

چکیده شکل‌گیری تعییرات ساختاری و کارکردی در نظام جهانی سرآعاز گذار به نظم جدید جهانی محسوب می‌شود که ماهیت و نشانه‌های آن با افول قدرت نسبی هژمون جهانی، تشدید منازعات منطقه‌ای و همکاری‌های تاکتیکی میان سایر بازیگران قابل ردیابی است. این نشانگان منجر به شکل گیری یک سری اداراکات جدید از سوی واحدهای سیاسی برای بازتعریف منافع و نقش آفرینی در ساختن نظام جدید بین المللی می شود. افول قدرت هژمون و تعییرات ساختاری، می تواند در کارکرد موثر بسیاری از ابزارهای قدرت‌های قدرتمند اختلال ایجاد کند. تحریم یکی از کارت‌ها و ابزراهای موثر است که همواره از سوی بازیگران قدرتمند جهت تنبیه و اعمال فشار بر سایر بازگریگران مورد استفاده قرار گرفته است. ایران کشوری است که در پساانقلاب اسلامی در سال 1979 جهت تضعیف سیستماتیک و هدف‌مند جایگاه ژئوپلیتیک و ژئواکونومیکی آن در تیررس تحریم‌های تک بعدی و ائتلافی نظام جهانی بوده است و در ابعادی بسیط و محدود همواره سایه سنگین تحریم‌ را تجربه نموده است. لذا هدفی که در این پژوهش دنبال می‌شود به تصویر کشیدن نظام در حال گذار جهانی در پرتو روندها و پویایی‌های حاکم بر آن در جهت تضعیف و ناکارامد نمودن آثار تحریم‌های بین المللی بر اقتصاد ایران است. سوالی که مطرح می‌شود آن است که، در نظام در حال گذار جهانی ایران چگونه می‌تواند بر تبعات منفی برآمده از تحریم‌های بین‌المللی غلبه کند؟ فرضیه که در پاسخ مطرح است، ایجاد یک ائتلاف جهانی ضد تحریم، همراه با سایر قدرت‌های ناراضی جهانی را ابتکار نوین، در جهت تضعیف آثار تحریمی در ماهیت سیال و در حال گذار جهانی، تلقی می-کند. تقویت و تنوع در نظام اقتصادی، حضور موثر در سازمان‌ها بین‌المللی، افزایش دیپلماسی فرهنگی، ایجاد ائتلاف برای تضعیف هژمونی دلار برخی دیگر از بایسته‌های ایران برای کاهش تبعات تحریمی محسوب می‌شود. کلید واژه‌ها: ایران، تحریم، چالش‌های اقتصادی، نظام در حال گذار، ائتلاف ضد تحریم