روابط ایران و عربستان سعودی به‌عنوان دو قدرت تأثیرگذار منطقه‌ای، همواره شاهد دوره‌هایی از تقابل و همکاری بوده است. در سال 2023، با میانجی‌گری چین، دور جدیدی از همگرایی و تنش‌زدایی بین دو کشور آغاز شد که نقطه عطفی در مناسبات منطقه‌ای محسوب می‌شود. لذا این پژوهش به‌دنبال پاسخ‌گویی به این پرسش است که این همگرایی در سال 2023 تابع چه الگوی نظری بوده است؟ می‌توان گفت که این همگرایی در چارچوب نظریه رئالیسم نئوکلاسیک، حاصل تعامل متغیرهای سیستمیک و متغیرهای مداخله‌گر بوده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که از سویی، تحولات ساختاری مانند شکل‌گیری بلوک منطقه‌ای جدید و ضرورت‌های اقتصادی، و از سوی دیگر، تغییر در ادراک رهبران دو کشور نسبت به منافع ملی، زمینه‌ساز این همگرایی شده و نقش چین به‌عنوان میانجی و ارائه‌دهنده الگویی مبتنی بر همکاری اقتصادی به جای رقابت امنیتی غرب‌محور نیز به عنوان تسهیل‌کننده این فرآیند شناسایی شده است. این پژوهش با روش تبیینی- تحلیلی و با استفاده از تحلیل محتوای اسنادی و کتابخانه‌ای صورت گرفته است.
