مقدمه: تولید مثل در نشخوارکنندگان امری ضروری و بسیار پیچیده است که می تواند از لحاظ اقتصادی برای دامدار بسیار حائز اهمیت باشد، در بحث تولید مثل هم جنس نر و هم جنس ماده به یک اندازه نقش ایفا می کنند هرچند که نقش جنس نر می تواند بسیار بیشتر باشد بنابراین هدف از مطالعه حاضر بررسی پارامترهای آناتومی بیضه در دام های سالم و بیمار می باشد: مواد و روش کار: در این مطالعه 4 گروه شامل ؛ بزهای سالم – بزهای درگیر بیماری- گوسفند سالم- و گوسفند درگیر بیماری استفاده شد که برخی پارامترهای آناتومیکی آن ها مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج: نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که بیماری های درگیر کننده دام می توانند بر روی پارامترهای آناتومیکی بیضه تاثیرات منفی بگذارد و سبب کاهش وزن بیضه، کاهش طول بیضه، و همچنین کاهش طول اپیدیدیم شود. بحث: اطلاع از شرایط آناتومیکی بیضه می تواند تا حدودی به انتخاب جنس نر مطلوب برای باروری در گله کمک کننده باشد چون که اسپرماتوژنر در جنس نر تا حد زیادی بستگی به شرایط مطلوب آناتومیکی بیضه دارد.
