عبداله شایان

سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی (FDI) یکی از عوامل کلیدی در توسعه اقتصادی کشورهای منطقه منا است که می‌تواند منابع مالی، فناوری و مهارت‌های مدیریتی را به اقتصاد میزبان منتقل کند. در این تحقیق با استفاده از داده‌های پانل 15 کشور منطقه منا (الجزایر، بحرین، مصر، ایران، اسرائیل، اردن، کویت، لبنان، مراکش، عمان، قطر، عربستان سعودی، تونس، امارات متحده عربی و عراق) در دوره 2010 تا 2023 و روش حداقل مربعات پویا (DOLS) در شش مدل جداگانه، تأثیر عدم قطعیت جهانی و پذیریش فناوری‌های پیشرو بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در کشورهای منا بررسی شده است. نتایج نشان می‌دهد که رشد اقتصادی، رانت منابع طبیعی، آزادی اقتصادی، آمادگی برای پذیرش فناوری، فناوری اطلاعات و ارتباطات، مهارت‌های نیروی کار، فعالیت‌های تحقیق و توسعه، فعالیت‌های صنعتی و دسترسی به منابع مالی تأثیر مثبت و معناداری بر FDI دارند؛ در حالی که عدم قطعیت جهانی اثر منفی و معناداری بر سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی دارد. بر اساس این نتایج، تقویت زیرساخت‌های فناورانه، توسعه مهارت‌های نیروی کار، گسترش فعالیت‌های تحقیق و توسعه و صنعتی، بهبود دسترسی به منابع مالی و کاهش ریسک‌ها و عدم قطعیت‌های جهانی می‌تواند جذب مؤثرتر FDI و ارتقای توسعه اقتصادی در کشورهای منا را فراهم کند.