رمان نویسان قرن بیستم در اروپا برای خلق داستان، ژانرهای ادبی مختلفی را بکار بردهاند که از مهمترین آنها میتوان به ژانر تریلر اشاره کرد. تریلر، به داستان یا سناریویی اطلاق میشود که ماجرایی هیجان انگیز داشته و با ژانر جنایی جاسوسی روانشناختی و... ترکیب شده باشد، یک داستان پلات محور جذاب که با شرایط خاص، قهرمانان خود را در موقعیتهای خطرناک قرار میدهد به نحوی که؛ خلاصی از آنها به راحتی میسر نمیباشد. تریلرها جنبههای تاریک طبیعت بشر را کاوش میکنند و اغلب این کار را به روشی تکان دهنده و ناراحت کننده انجام میدهند. آنها اغلب شخصیتهایی را شامل می-شوند که توسط حرص، هوس یا انتقام برانگیخته میشوند که قدرت و کنترل را جستجو میکنند. در یک داستان تریلر علاوه بر سر و کار داشتن با مسائل اخلاقی، نبرد بین خیر و شر و تبهکاران و قهرمانان به طور مستمر وجود دارد. این پژوهش با روش کتابخانهای و به شیوه توصیفی تحلیلی مبتنی بر مکتب فرانسوی تطبیق، مهمترین مولفهها و عناصر ژانر تریلر روانشناختی و جنایی را در چهار رمان اروپایی و ایرانی مورد توجه قرار داده و وجوه اشتراک و افتراق آنها را بررسی، تحلیل و مقایسه نموده است. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که نویسندگان ایرانی با وجود پیروی از نویسندگان اروپایی در به کارگیری بعضی از عناصر، در بیشتر مولفهها دست به ابتکار عمل زده و در بقیه شاخصهها نیز دگرگونی به وجود آورده و متفاوت عمل کردهاند. میتوان گفت، در رمانهای تریلر روانشناختی، نویسنده ایرانی با بهرهمندی بجا از سه شیوه ذکر شده همانندی، خلاقیت و دگرگونی اثری مستقل خلق نموده که می-تواند در جامعه تریلر نویسان، حرفی برای گفتن داشته باشد، در حالیکه در بخش تریلر جنایی، نویسنده ایرانی علیرغم کاربرد شیوههای فوق و ایجاد یک اثر کاملا مستقل، به علت عدم استفاده از معما و تعلیق، فاصلهای نسبتاً طولانی تا رسیدن به معیارهای جهانی تریلر دارد.