این پژوهش، به روش توصیفی تحلیلی، ماده 365 قانون مجازات اسلامی جدید را در دو نظریهی ذیل مورد نقد و بررسی قرار داده است: الف) قول مشهور که قانون مجازات جدید بر اساس آن تنظیم شده و حق عفو از قصاص را برای مجنیعلیه پذیرفته است؛ ب) قول غیر مشهور که ماده 54 قانون مجازات اسلامی سابق بر اساس آن تنظیم شده و حق عفو را متعلق به اولیای دم دانسته است. این نوشتار با استناد به ادلهی قرآنی، روایی، عقلی و همچنین نظریه تشفیخاطر، قول دوم را به اثبات رسانده است. هدف تحقیق: اثبات نظریهی مخالف مشهور، مبنی بر اینکه با گذشتِ مجنیعلیه قبل از فوت، حق قصاص ساقط نمیشود و اولیای دم میتوانند پس از فوت مجنیعلیه، مطالبهی قصاص یا دیه نمایند. نوبرانهی این پژوهش، تحلیل ماده 365 قانون مجازات جدید، از نگاهی جرم شناسانه و اثبات اینکه با گذشت مجنیعلیه قبل از فوت، حق قصاص ساقط نمیشود و اولیای دم میتوانند پس از فوت مجنیعلیه، مطالبهی قصاص یا دیه نمایند.