هدف اصلی این مقاله بررسی رابطه بین کمیت و کیفیت فرزندان در ایران است. فرض اولیه مدل-های کمیت-کیفیت باروری این است که بین کمیت وکیفیت فرزندان رابطهی جایگزینی وجود دارد. ابهام درمورد علامت و اثر نهایی تولد فرزند جدید بر کیفیت فرزندان موجود و خطی یا غیر خطی بودن این اثر موجب شد تا در این پژوهش به بررسی رابطه بین کمیت وکیفیت فرزندان در ایران پرداخته شود. در این راستا با استخراج نمونهای شامل 5624 فرزند بالای 25 سال مناطق شهری کشور از طریق دادههای سال ۱۳۹۴مرکز آمار ایران و با بکارگیری روش حداقل مربعات معمولی با اعمال تصحیح مجانبی وایت تحت عنوان خطای استاندارد مستحکم، رابطه بین کمیت و کیفیت فرزندان بررسی شد. نتایج حاکی از ارتباط معنادار، منفی و غیرخطی بین اندازه خانواده و کیفیت فرزندان است اما اندازه و علامت این ارتباط برای تمام فرزندان یکسان نیست به این معنی که برای تولدهای اول،دوم و سوم رابطه مکمل بودن بین کمیت و کیفیت فرزندان وجود دارد و برای تولد های بالاتر از سه فرزند، رابطه جایگزینی میان کمیت و کیفیت فرزندان برقرار است. بر اساس نتایج تحقیق توصیه میشود که در سیاستهای تشویق رشد جمعیت، بعد خانوادهها مورد توجه قرار گیرد. به این صورت که اگر سیاست افزایش جمعیت بهجای یک سیاست همه گیر، فقط بر خانوادههای بدون فرزند و یا کمتر از سه فرزند متمرکز شود، رشد جمعیت به کیفیت آن آسیبی نمی زند و در جهت بهبود سرمایه انسانی جامعه پیش خواهد رفت.
