احسان اله زیدعلی

به منظور مقایسه فلور گیاهان‌هرز مزارع گندم دیم شهرستان ایلام، مطالعه‌ای در بهار 1393 در این شهرستان انجام شد. نمونه‌برداری گیاهان هرز در سطح 50 هکتار از مزارع گندم شهرستان ایلام در مرحله پنجه‌زنی گندم انجام گرفت. پس از پایش مزارع گندم، در شرایط عدم کنترل، 51 گونه علف‌هرز و در شرایط کنترل، 27 گونه علف‌هرز مشاهده شد که گیاهان هرز باریک برگ نسبت به پهن-برگ‌ها از فراوانی بیشتری در سطح این مزارع برخوردار بودند. در شرایط عدم کنترل، یولاف وحشی زمستانه (Avena ludoviciana) با فراوانی 5/38 و جو دره (Hordeum spontaneum) با فراوانی 5/30 درصد مهمترین گیاهان هرز باریک‌برگ و خاکشیر تلخ (Sisymbrium irio) با فراوانی 37، خارلته (Cirsium arvense) با فراوانی 33 درصد مهمترین گیاهان هرز پهن-برگ مزراع گندم دیم شهرستان ایلام بودند. در شرایط کنترل علف‌های هرز نیز، گیاه یولاف وحشی زمستانه با 21 درصد بالاترین میزان فراوانی را دارا بود. نتایج بررسی نشان داد که استفاده از علفکش‌ها، تنوع شانون و میزان غنای گونه‌ای علف‌های‌هرز را کاهش داده و از طرفی شاخص غالبیت سیمپسون افزایش داد. در شرایط عدم‌کنترل مزارع محدوده شهر ایلام دارای بالاترین شاخص تنوع شانون-وینر (52/2) و منطقه ریکا پایین‌ترین میزان شاخص تنوع شانون-وینر (82/1) را نسبت به سایر نقاط مورد پایش دارا بودند. و در شرایط کنترل نیز شاخص تنوع شانون_‌وینر در مناطق مختلف نزدیک به هم بوده و بالاترین میزان آن 22/1 بدست آمد. مناطقی که دارای شاخص تنوع بالاتری بودند، از شاخص غنای گونه بیشتر و غالبیت کمتری برخوردار بودند.