فرشید فتاح نیا

این پژوهش با هدف مطالعه پویایی تخمیر برون‌تنی تفاله نعناع و تفاله کاسنی و نیز جیره‌های حاوی سطوح مختلف آنها انجام شد. تفاله‌ها به صورت جداگانه به میزان 10، 20 و 30 درصد جایگزین بخش الیاف یک جیره‌ آزمایشی شدند. فراسنجه‌های تولیدگاز، جمعیت پروتوزوآ وغلظت نیتروژن آمونیاکی تفاله‌ها و جیره‌های آزمایشی حاوی سطوح مختلف آنها اندازهگیری و انرژی قابل متابولیسم، اسید‌های چرب زنجیر کوتاه و گوارش‌پذیری ماده آلی برآورد شد. نتایج آزمایش نشان داد که میزان پروتئین خام تفاله نعناع و تفاله کاسنی به ترتیب 105 و 7/69 ، میزان الیاف نامحلول در شوینده خنثی 500 و 610 و میزان الیاف نامحلول در شوینده اسیدی 345 و 460 گرم در کیلوگرم ماده خشک بود. تفاله نعناع دارای فاز تأخیر، انرژی قابل متابولیسم، اسید‌های چرب زنجیر کوتاه و گوارش‌پذیری ماده آلی برآورد شده بیشتری در مقایسه با تفاله کاسنی بود. جیره شاهد بالاترین و جیره دارای 30 درصد تفاله نعناع کمترین میزان نرخ تولید گاز را نشان دادند. پتانسیل تولید گاز، نرخ تولید گاز، فاز تأخیر، غلظت نیتروژن آمونیاکی و کل جمعیت پروتوزوآ تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت. در کل، با توجه به این نتایج و برای کاهش هزینه‌های خوراک می‌توان از تفاله نعناع و تفاله کاسنی تا 30 درصد ماده خشک جیره بدون اثر نامطلوب بر فرآیند تخمیر شکمبه استفاده کرد.