تنبلی اجتماعی، کاهش بازده افراد، کارکنان و سازمانها را به دنبال دارد. این موضوع در تعاونیها که ساختار آنها، نیازمند همیاری و کار گروهی هستند، بیش از هر سازمان دیگری خود را نشان میدهد. این پژوهش با هدف واکاوی عوامل اثرگذار بر تنبلی اجتماعی در بین مدیران تعاونیهای خدماتی روستایی استان ایلام و با بهرهگیری از روششناسی توصیفی-همبستگی انجام شده است. از بین 143 نفر از مدیران تعاونیهای روستایی، حجم نمونه با استفاده از جدول کرجسی و مورگان 103 نفر برآورد گردید که این افراد با استفاده از روش نمونهگیری طبقهای تصادفی با انتساب متناسب انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها، پرسشنامهی محقق ساخته میباشد که روایی آن با نظر 3 نفر از اعضای هیئتعلمی دانشگاه ایلام به تأیید رسید. پایایی آن نیز با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (91/2) مورد تأیید قرار گرفت. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS انجام گردید. یافتهها نشان داد که رابطه متغیرهای وجدانکاری، خودمداری، نارضایتی شغلی، نبود انگیزه پیشرفت و تعهد شغلی با تنبلی اجتماعی معنادار است. تحلیل رگرسیون چندگانه نیز نشان داد که 4 متغیر نبود انگیزه پیشرفت، تعهد شغلی، وجدانکاری و نارضایتی شغلی در مجموع 53/1 درصد از تغییرات متغیر وابسته تنبلی اجتماعی را تبیین کردهاند. پیشنهاد میشود با هدف افزایش بهرهوری مالی و رضایتمندی اعضاء و مدیران تعاونیها برای کار و تلاش بیشتر، فرصتهای کارآفرینانه جدید برای فعالیت تعاونیهای روستایی شناسایی شده و همچنین موضوع ورود تعاونیها به عرصههای نوین دارای مزیت نسبی در استان و افزایش جذابیت شغلی تعاونیهای روستایی در دستور کار قرار گیرد.
