جعفر حسین زاده

این تحقیق به منظور بررسی تنوع زیستی قارچ‌های میکوریزی همزیست در کاربری‌های مختلف جنگل طبیعی بلوط، جنگل دست‌کاشت پهن‌برگ، جنگل دست کاشت سوزنی‌برگ، زمین زراعی و مرتع در رویشگاه لنه، از توابع شهرستان چرداول در استان ایلام انجام گرفت. بدین منظور از هر کاربری در عمق‌های 5-0 و 15-5 سانتی‌متری خاک به طور تصادفی پنج نمونه ترکیبی خاک برداشت شد و خصوصیات خاک و قارچ‌های این نمونه‌ها مورد بررسی قرار گرفت. جهت استخراج و شناسایی قارچ میکوریزی از روش الک مرطوب و ساکاروز استفاده شد. در مجموع 19 گونه قارچ میکوریزی متعلق به هشت جنس Glomus، Acaulospora، Claroideoglomus، Rhizophagus ، Septoglomus، Dentiscutata، Paraglomus، Entrophospora شناسایی شد. کم‌ترین میانگین تراکم جمعیت اسپور مربوط به جنگل سوزنی‌برگ و بیش‌ترین آن مربوط به زمین زراعی به دست آمد. نتایج نشان داد که تنوع زیستی قارچ‌های میکوریز آربسکولار و فراوانی اسپور قارچ‌ها در کاربری‌های مختلف متفاوت است. همچنین مشخص شد که بین دو عمق خاک در کاربری‌های مختلف، از نظر غنای قارچ‌های همزیست اختلاف معنی‌داری وجود دارد. کاربری‌های مختلف از نظر شاخص‌های تنوع شانون‌وینر و سیمپسون در عمق 5-0 سانتی‌متر اختلاف معنی‌داری را نشان دادند ولی در عمق 15-5 سانتی‌متری اختلاف معنی‌داری بین آن‌ها مشاهده نشد. قارچ‌های میکوریز همزیست در جنگل طبیعی بیش‌ترین تنوع شانون‌وینر و در جنگل سوزنی‌برگ، جنگل طبیعی و زمین زراعی بیش‌ترین شاخص سیمپسون را در عمق 5-0 سانتی-متر داشتند. نتایج این تحقیق نشان داد که تغییر کاربری جنگل بر تنوع و فراوانی قارچ‌های میکوریزی همزیست موثر است. بنابراین توصیه می‌گردد برای حفظ این جوامع، جنگل‌های طبیعی تحت حفاظت بیش‌تری قرار گیرند.