جواد میرزایی

همزیستی قارچ‌های میکوریزی با ریشه گیاهان یکی از مهمترین روابط همزیستی در خاک است. در این تحقیق تنوع‌زیستی و همزیستی قارچ‌های میکوریزی با ریشه درختان بادام بی‌برگ (Amygdalus arabica)، تنگرس (Amygdalus Lycioides)، بادام برگ سنجدی (Amygdalus elaeagnifolia) بادام شرقی (Amygdalus orientalis) در سه رویشگاه در استان ایلام انجام شد. نمونه‌های خاک از عمق 30-0 سانتی متری تهیه و جداسازی اسپور قارچ‌های مایکوریزا به روش الک تر انجام شد و سپس بر اساس خصوصیات مورفولوژیکی اسپور شناسایی شد. نتایج این تحقیق نشان داد که 34 گونه قارچ متعلق به ده جنس مختلف وجود دارد. جنس Glomus با 49 درصد، بالاترین فراوانی نسبی در بین کل گونه‌های قارچی همزیست با جنس بادام داشت. گونه Glomus nanolumen با 21 درصد ، بالاترین فراوانی نسبی در بین قارچ‌های همزیست با بادام را به خود اختصاص داد. پراکنش گونه‌های قارچی در ریزوسفر گونه‌های جنس بادام متفاوت بود به گونه‌ای که، 19 گونه قارچ در بادام برگ سنجدی ، 25 گونه در بادام شرقی، 26 گونه در تنگرس و 28 گونه در بادام بی‌برگ شناسایی شد. نتایج همچنین نشان داد تراکم اسپور قارچ میکوریز در گونه بادام بی‌برگ بیشترین مقدار و در تنگرس و بادام شرقی کمترین مقدار را به خود اختصاص داد. غنای قارچ میکوریز آربوسکولار در گونه بادام بی‌برگ بیشترین و در تنگرس کمترین مقدار بود (p<0.05). به طور کلی نتایج این مطالعه نشان داد که تنوع بالایی از قارچ‌های میکوریز در گونه‌های مختلف بادام وجود دارد که در بین آنها گونه بادام بی‌برگ نسبت به سایر گونه ها بیشترین تنوع زیستی را داراست.