خشنود نوراللهی

چکیده متابولیت‌های ثانویه گیاهی، به دلیل داشتن خواص ضدمیکروبی و آنتی‌اکسیدانی جایگاه ویژه‌ای در کنترل عوامل بیماری‌زا گیاهی دارند. در همین راستا اثر ضدقارچی سه اسانس مرزه بختیاری ((Satureja bachtiarica ، دارچین ((Cinamomum zeylancium و رازیانه ( (Foeniculum vulgare بر رشد سه گونه قارچ مهم بیماری‌زای گیاهی Fusarium oxysporumو Fusarium solani و Pyrenephora graminea مورد مطالعه قرار گرفت. بعد از خشک شدن گیاهان در سایه، اسانس روغنی نمونه ها به روش تقطیر با آب و با استفاده از دستگاه کلونجر جداسازی شد. اثرات ضد قارچی اسانس‌های مذکور در غلظت‌های 300،200،100 و 400 پی‌پی‌ام (ppm) بر روی قارچ‌ها در شرایط آزمایشگاه آزمون شد. نتایج نشان داد که در کلیه اسانس‌ها، بهترین غلظت برای توقف رشد پرگنه جدایه‌های F. oxysporum و F. solani، غلظت 400 پی‌پی‌ام بود. از طرفی در رابطه با قارچP. graminea ، مهار کامل رشد پرگنه قارچ توسط اسانس دارچین در تمامی غلظت ها مشاهده شد در صورتی‌که اسانس مرزه فقط در دو غلظت 300 و 400 پی‌پی‌ام منجر به مهار کامل رشد میسیلیومی قارچ شده، نتایج این پژوهش نشان داد اسانس هر سه گیاه نقش موثری در کنترل عوامل بیماری زای قارچی داشته و می توانند در کنترل بیولوژیک آنها مورد استفاده قرار گیرند.