کامران طاهرپور

این تحقیق به منظور بررسی تاثیر پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ بر عملکرد رشد، میکروبیولوژی، مورفولوژی، بیوشیمی خون و قابلیت هضم جوجه‌های گوشتی آزمایشی انجام شد. از تعداد 144 قطعه جوجه گوشتی یک روزه به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با 4 تیمار، 4 تکرار و 9 قطعه جوجه گوشتی در هر واحد آزمایشی استفاده شد. تیمارهای آزمایشی به قرار زیر بودند: 1_ جیره پایه (تیمار شاهد)، 2_ جیره پایه حاوی باکتریوفاژ (750 گرم در تن خوراک) و بدون پری بیوتیک، 3_ جیره پایه بدون باکتریوفاژ و حاوی پری‌بیوتیک (1500 گرم در تن خوراک)، 4_ جیره پایه حاوی باکتریوفاژ (750 گرم در تن خوراک) و حاوی پری‌بیوتیک (1500 گرم در تن خوراک). پرنده ها در کل دوره‌ی پرورش به آب و خوراک دسترسی آزاد داشتند. نتایج نشان داد که تیمارهای آزمایشی بر عملکرد رشد در دوره آغازین تاثیری نداشت، هم چنین میانگین افزایش وزن بدن و میانگین خوراک مصرفی در هیچ یک از دوره های پرورشی تحت تاثیر تیمار های آزمایشی قرار نگرفت ((p>0.05. بازده غذایی در دوره رشد، پایانی و کل دوره تحت تاثیر پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ قرار گرفتند، به این صورت که در دوره رشد و کل دوره سطوح 1500گرم بر تن پری‌بیوتیک و 750گرم بر تن باکتریوفاژ باعث افزایش بازده غذایی نسبت به گروه شاهد شدند، اما در دوره پایانی سطح 1500 گرم بر تن از پری‌بیوتیک باعث کاهش بازده غذایی شد ((p<0.05، اما اثرات متقابل پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ بر بازده غذایی و عملکرد تاثیرمعناداری نداشت ((p>0.05. نتایج حاصل از بیوشیمی خون نشان داد که پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ به طور معناداری باعث کاهش سطح GOT نسبت به گروه شاهد شدند ((p<0.05، دیگر فاکتورهای بیوشیمی خون تحت تاثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفتند (p>0.05). نتایج مربوط به میکروبیولوژی نشان دادند که مکمل پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ و همچنین اثرمتقابل آن ها اثر معناداری بر جمعیت لاکتوباسیلوس داشته به این صورت که پری بیوتیک و باکتریوفاژ باعث افزایش جمعیت این باکتری نسبت به گروه شاهد شدند (p<0.05)، اما جمعیت باکتری های دیگر تحت تاثیر تیمار های آزمایشی قرار نگرفتند (p>0.05). نتایج حاصل از مورفولوژی نشان داد که ارتفاع پرز، عمق کریپت و نسبت ارتفاع/عمق کریپت دئودنوم تحت تاثیر پری‌بیوتیک ، باکتریوفاژ و اثر متقابل آنها قرار گرفتند به این صورت که باکتریوفاژ به طور معناداری باعث افزایش ارتفاع پرز شد، و عمق کریپت و نسبت ارتفاع / عمق کریپت تحت تاثیر پری‌بیوتیک کاهش یافتند (p<0.05). در ژژنوم ارتفاع پرز، عمق کریپت و ضخامت پرز و سطح جذب تحت تاثیر پری‌بیوتیک ، باکتریوفاژ و اثر متقابل آنها قرار گرفتند، پری‌بیوتیک، باکتریوفاژ باعث افزایش ارتفاع پرز ژژنوم شدند، عمق کریپت تحت تاثیر پری بیوتیک کاهش و باکتریوفاژ باعث افزایش آن شد، ضخامت پرز ژژنوم تحت تاثیر باکتریوفاژ کاهش و سطح جذب ژژنوم در هنگام استفاده از باکتریوفاژ در جیره افزایش یافت (p<0.05). عمق کریپت و نسبت ارتفاع/عمق کریپت در ایلئوم به طور معناداری تحت تاثیر پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ قرار گرفتند((p<0.05، به این صورت که عمق کریپت در اثر استفاده پری‌بیوتیک کاهش و باکتریوفاژ باعث افزایش آن شد.نسبت ارتفاع/ عمق کریپت تحت تاثیر استفاده از باکتریوفاژ کاهش یافت. اما اثر متقابل تیمار ها بر صفات مذکور اثر معناداری نداشت (.(p>0.05 نتایج مربوط به قابلیت هضم نشان داد که میزان قابلیت هضم ماده خشک، پروتئین خام و ماده آلی به طور معناداری تحت تاثیر پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ قرار گرفتند ((p<0.05، قابلیت هضم ماده خشک و ماده آلی به طور معناداری تحت تاثیر استفاده از باکتریوفاژ افزایش یافت. قابلیت هضم پروتئین خام هنگام استفاده از پری‌بیوتیک افزایش یافت، اثر متقابل تیمارها بر صفات مذکور معنادار نبود (p>0.05). قابلیت هضم خاکستر تحت تاثیر هیچ کدام از تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت (p>0.05). به طور کلی استفاده از پری‌بیوتیک و باکتریوفاژ به عنوان جایگزین آنتی بیوتیک در جیره جوجه های گوشتی می تواند راهکار مناسبی باشد. کلمات کلیدی: عملکرد، پری‌بیوتیک، باکتریوفاژ، جوجه گوشتی