مهدی حیدری

مدیریت پایدار منابع طبیعی به عنوان سرمایه ای ملی مستلزم داشتن اطلاعات جامع در مورد روابط موجود در طبیعت از جمله رابطه پوشش گیاهی و خاک است. مدیران بخش جنگل اغلب برای درک این تغییرات و مشکلات نیاز به نشانه های آشکار و کم هزینه دارند. به همین منظور دو منطقه تخریب شده و کمتر دست خورده هر کدام به مساحت 100 هکتار از جنگلهای زاگرس در شهر ایلام انتخاب شد. پوشش گیاهی و نمونه های خاک به روش تصادفی سیستماتیک با ابعاد شبکه 200×100 متر برداشت شدند. گونه‌های شاخص هر منطقه به روش آنالیز گونه‌های معرف تعیین شد. سپس رابطه بین عوامل رویشگاهی و گونه‌های شاخص با استفاده از روش رگرسیون لجستیک مدلسازی شد. نتایج نشان داد که گونه‌های شاخص به خوبی تفاوت خصوصیات خاک را در دو منطقه نشان می دهند. در حضور دو گونه شاخص در منطقه کمتر دست خورده (Bromus tectorum L. وMedicago radiata L.)، بالا بودن ازت آمونیمی و ظرفیت تبادل کاتیونی و پایین بودن آهک، وزن مخصوص ظاهری و شوری نقش بارز دارند. از بین متغیرهای وارد شده در مدل لجستیک در منطقه تخریب شده،بالا بودن شوری،وزن مخصوص ظاهری، کاهش ازت آمونیمی، ماده آلی و باز شدن تاج پوشش امکان پیش بینی تغییرات متغیر وابسته یعنی حضور و عدم حضورگونه‌های شاخص این منطقه Cirsium congestum (Fisch. & C.A.Mey.) و Hordeum bulbosum L., را دارند.