مهدی حیدری

به‌منظور تعیین عوامل محیطی مؤثر بر پراکنش گونه شن در منطقه حفاظت شده مانشت و قلارنگ در استان ایلام، 125 قطعه نمونه پیاده شد و علاوه بر پوشش گیاهی، نمونه‌های خاک از عمق 30-0 سانتی‌متری تهیه و خصوصیات آنها (بافت خاک، اسیدیته، هدایت الکتریکی، درصد رطوبت اشباع، آهک، کربن آلی، فسفر، ازت کل، پتاسیم و وزن مخصوص ظاهری) اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که 166 گونه گیاهی متعلق به 121 جنس و 44 خانواده در این منطقه حضور داشته که خانواده‌های Asteraceae (21 گونه(، Labiateae (20 گونه)، Poaceae (15 گونه) و Papilionaceae (13 گونه) بیشترین تعداد گونه را به‌خود اختصاص دادند. نتایج آنالیزهای چند متغیره نشان داد که گونه شن با درصد مواد آلی، ازت کل، ارتفاع از سطح دریا و جنس سازند آسماری دارای رابطه مستقیم و با درصد آهک خاک، هدایت الکتریکی، درصد رس و سیلت رابطه معکوس دارد. علاوه بر این گونه‌های بادام (Amygdalus elaeagnifolia)، شیرخشت(Cotoneaster luristanica)، دافنه (Daphne mucronata)، سیاه تنگرس (Rhamnus Pallasii) و آلبالودانه ریز (Cerasus microcarpa) بیشترین تشابه اکولوژیکی و همراهی را با گونه شن دارند. نتایج این تحقیق می‌تواند راهکاری مناسب جهت گسترش گونه شن در مناطق دارای شرایط اکولوژیکی مشابه باشد.