مهدی حیدری

جنگل‌ها به عنوان یکی از مهم‌ترین منابع ‌طبیعی تجدید‌شونده نقش حیاتی در پایداری زیست‌بوم‌ها ایفا می‌نمایند. یکی از مهم‌ترین آشفتگی‌های مؤثر بر اکوسیستم‌های جنگلی زاگرس، آتش‌سوزی جنگل می‌باشد. بنابراین شناسایی مناطق بحرانی آتش‌سوزی جهت کاهش خسارات‌های احتمالی، امری لازم و ضروری است. هدف این تحقیق، بررسی میزان تأثیر متغیرهای مؤثر در ایجاد آتش‌سوزی و تهیه نقشه‌ خطر آتش‌سوزی می‌باشد. به همین منظور متغیرهای مؤثر بر آتش‌سوزی شامل ارتفاع از سطح دریا، شیب، جهت، فاصله از مناطق مسکونی، فاصله از آبراهه‌ها و فاصله از جاده جهت تعیین تأثیر هریک در آتش‌سوزی، بررسی شدند. نقشه ارتفاع از سطح دریا، شیب و جهت جغرافیایی با کمک مدل رقومی ارتفاع تهیه شد. نقشه‌های فاصله از مناطق مسکونی و فاصله از جاده از نقشه‌های رقومی 1/25000 تهیه شد. همچنین مناطقی که طی سال‌های 90-94 در آن‌ها آتش‌سوزی رخ داده بود، با دستگاه جی‌پی‌اس برداشت گردید. در این تحقیق از روش رگرسیون لجستیک برای بررسی تأثیر عوامل مختلف در آتش‌سوزی استفاده شد. نتایج نشان داد که ارتفاع از سطح دریا، فاصله از آبراهه و درصد شیب، مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار در آتش‌سوزی جنگل در منطقه بودند. مدل‌سازی براساس سه متغیری که ارتباط معنی‌داری با آتش‌سوزی جنگل در منطقه داشتند و ضرایب حاصل از روش رگرسیون لجستیک، انجام شد. نتایج اعتبارسنجی مدل با ضریب تبیین نگلکرک حدود 0/500 و ضریب منحنی راک 0/701 نشان از دقت، برازش و اعتبار مناسب مدل به دست آمده داشت. همچنین نتایج نشان داد که 81 درصد از مساحت منطقه در مناطق بحرانی و خطرناک قرار دارد.