1405/02/20

سیدمحمدرضا حسینی نیا

مرتبه علمی: استاد
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
ریسرچ گیت:
دانشکده: الهیات و معارف اسلامی
اسکولار:
پست الکترونیکی: m.hoseininia [at] ilam.ac.ir
اسکاپوس:
تلفن: 08432247443
HIndex:

مشخصات پژوهش

عنوان
بازکاوی تطبیقی معانی حروف مقطعه در اندیشه مستشرقان و مفسران فریقین با تأکید بر دیدگاه‌ مقام معظم رهبری
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها
قرآن، حروف مقطعه، معانی آیات، مفسران فریقین، مقام معظم رهبری، مستشرقان.
سال 1402
مجله قرآن پژوهی خاورشناسان
شناسه DOI
پژوهشگران سیدمحمدرضا حسینی نیا ، مرتضی خلیلی زاده ، علی اصغر شعاعی

چکیده

ماهیت مجهول حروف مقطعه قرآن دست بشر را از رسیدن به معانی حقیقی این حروف کوتاه کرده است، ازاین‌رو فرضیه و دیدگاه‌های متعددی درباره معانی آنها مطرح شده است. در این میان مستشرقان با ارائه فرضیاتی که برگرفته از مبانی و پیش‌فرض‌های آنان در شناخت قرآن است که قرآن را از منشأ غیروحیانی می‌دانند، دیدگاه ایشان به نسب دیدگاه و فرضیه‌های مفسران فریقین بررسی می‌شود و با تطبیق دیدگاه مستشرقان و مفسران فریقین تا حدودی با معانی این حروف آشنا می‌شویم. روش تحقیق به‌صورت توصیفی – تحلیلی، با رویکرد تطبیقی است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که دیدگاه مستشرقان درباره علامت اختصاری بودن این حروف برای صاحبان مصاحف، نظریه اقتباس از آیین یهود و علامت اختصاری برای بسمله با دیدگاه مفسران فریقین ناهمخوانی دارد. این امر نشان می‌دهد که ادله مستشرقان درباره معانی این حروف غیرمستند است. از موارد تشابه دیدگاه مستشرقان درباره معانی این حروف با مفسران فریقین نیز می‌توان به ارتباط معنوی این حروف با محتوای آیات، بیان رمزآلود این حروف، و ارتباط این حروف با واژه کتاب که از اندیشه‌های مشترک درباره معانی حروف مقطعه میان مفسران فریقین و مستشرقان است. در اندیشه مقام معظم رهبری ارتباط رمزگونه‌ای بین این حروف و قرآن کریم است؛ زیرا در غالب جاهایی که این حروف آمده، سخن از قرآن به میان آمده است. دیدگاه اصلی معظم‌له درباره این حروف نشان‌دهنده این است که این حروف معجره هنری (قرآن) خداوند است و دلالت بر عظمت مصدر و منشأ قرآن کریم دارند.