مساجد از مکانهای مقدس در جهان هستی هستند. فلسفۀ وجودی مساجد محل ذکر خداوند متعال، اقامۀ نماز، محل تعلیم و تربیت و اشاعۀ فرهنگ و تمدن اسلامی است. مساجد از نظر فلسفۀ وجودیشان به سه دستۀ فعال، نیمهفعال و غیرفعال تقسیم میشوند. پژوهش حاضر با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانهای و نرمافزاری، به بررسی اصول، شیوهها، موانع و راهکارهای فعالسازی مساجد از دیدگاه قرآن و روایات پرداخته و به این نتایج دستیافته است که برای فعالسازی مساجد، در مرحلۀ نخست، باید به اصول ایجابی و سلبی عمران و ساخت مساجد توجه گردد، در مرحلۀ دوم، با توجه به ظرفیتهای جهان معاصر، شیوههای نوینی برای فعالسازی بهکار گرفته شود، در مرحلۀ سوم، موانع فعالسازی احصاء گردیده و در مرحلۀ چهارم، با توجه به موانع راهکارهایی ارائهشده است.
