1405/02/20

محمد تقی جهانی (Mohammad Taghi Jahani)

مرتبه علمی: استادیار
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
ریسرچ گیت:
دانشکده: ادبیات و علوم انسانی
اسکولار:
پست الکترونیکی: m.jahani [at] ilam.ac.ir
اسکاپوس:
تلفن:
HIndex:

مشخصات پژوهش

عنوان
از کاروان هند جستجو در احوال و آثار آشوب مازندرانی و ضرورت تصحیح کلیّات اشعار او
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها
شعر قرن یازدهم، سبک هندی، آشوب مازندرانی، تصحیح نسخ خطّی
سال 1399
مجله نامه فرهنگستان
شناسه DOI
پژوهشگران محمد تقی جهانی (Mohammad Taghi Jahani) ، علی گوزل اوز ، نهاد دگرمانچی

چکیده

مهاجرت گسترده شاعران ایرانی به هند در عصر صفوی، به دلایل گوناگونی از جمله کم توجّهی شاهان، از دست دادن حامیان و مشوّقان شعرا، استقبال شاهان هند و امید دست‌یابی به مقام و منصب صورت گرفت. این مهاجران طرز نوی در شعر فارسی به وجود آوردند که به سبک هندی معروف گشت. ملامحمّدحسین آشوب مازندرانی از جمله این شعراست که به هند رفت و در آن‌جا ملازم ظفرخان احسن تربتی و رفیق ابراهیم خان بود. او بخش اعظم عمر خود را در شهرهای مختلف هند سپری کرد و عاقبت در آگره هند وفات کرد. کلیّات اشعار او شامل قصاید و مقطّعات، غزلیّات و رباعیّات است. تنها نسخه این اثر در کتابخانه نورعثمانیّه ترکیه نگهداری می‌شود. با تتبّع و تحقیق در کلیّات اشعار او مشخّص شد که او از جمله گروه اوّل از شاعران سبک هندی (شاعرانی که تداوم دهنده سنّت شاعران پیشین بودند) است و در سرودن اشعار خود از شاعران سبک خراسانی و عراقی بسیار تأثیر گرفته است. در این مقاله علاوه بر معرفی آشوب مازندرانی به بررسی و تحلیل کلیات او و استخراج شاخصه‌های زبانی، فکری و ادبی او پرداخته‌ایم تا جایگاه این شاعر در میان شاعران این سبک مشخّص گردد.