1405/02/20

محمد تقی جهانی (Mohammad Taghi Jahani)

مرتبه علمی: استادیار
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
ریسرچ گیت:
دانشکده: ادبیات و علوم انسانی
اسکولار:
پست الکترونیکی: m.jahani [at] ilam.ac.ir
اسکاپوس:
تلفن:
HIndex:

مشخصات پژوهش

عنوان
کارکردهای موتیفهای تلمیحی انبیا در غزلیات صائب تبریزی
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده در مجلات علمی
کلیدواژه‌ها
کارکرد موتیف؛ موتیف تلمیحی؛ انبیا؛ صائب تبریزی
سال 1401
مجله متن شناسی ادب فارسی
شناسه DOI
پژوهشگران سارا لطیفیان ، حسن سلطانی ، محمد تقی جهانی (Mohammad Taghi Jahani)

چکیده

موتیف از اصطالحات رایج در حوزه علم و هنر و ادبیات است.‎مهمترین ویژگی موتیف تکرار و معنیافزایی است و یکی از ابزارهای مناسب برای نقد و تحلیل صوری و محتوایی آثار است. ‎صائب تبریزی بزرگترین شاعر غزلسرای سبک هندی است.‎موتیفها در غزل او بسامد بسیاری دارد.‎کاربرد این موتیفها میتواند بیانگر ذهنی‎ت شاعر و نیز تصویری از جریانهای فکری و اندیشگی زمانه او باشد.‎موتیف انبیا از پرکاربردترین موتیفهای تلمیحی شعر او هستند.‎در این مقاله کارکردهای موتیفهای انبیا در غزلیات صائب بررسی میشود.‎شاعر از این موتیفها برای بیان اندیشهها و ذهنی‎تهای متعددی سود جسته است.‎صائب در کاربرد موتیفهای انبیا همهجا به دیدگاه و نظر متقدمین درباره پیامبران و عناصر مربوط به آنها مقید نمانده و خود در این زمینه به نوآوری دست زده است.‎کارکرد موتیفهای انبیا در شعر صائب به استفاده تلمیحی آنها محدود نشده و جنبههای متنوعتری از این موتیفها مد‎نظر قرار گرفته است.‎صائب در موتیفهای انبیا افزونبر تلمیح به قصص قرآنی و کتابها و نظریات گذشتگان، خود به دریافتهای جدیدی در این زمینه رسیده است که حاصل ژرفنگریها و تالشها و آفرینشهای هنری اوست.‎نگاه جدید و خالقانه او به پدیدهها، کارکردهای اخالقی و اجتماعی، دریافتها و کارکردهای عرفانی، تناقضها، استفاده متفاوت از موتیفها، خوارمایگی موتیفهای انبیا، کارکردهای صوری و زیباییشناسانه، نقد شعر و...‎مهمترین کارکرد موتیفهای انبیا در شعر صائب است.