مجید میراب بالو

گیاهان مختلف (زراعی، زینتی، علف‌های هرز) در شهرستان ایلام توسط گونه‌های تریپس (بال-ریشکداران ) مورد حمله قرار می‌گیرند. در اکثر نقاط دنیا برای کاهش خسارت ناشی از آفت‌ها از جمله تریپس ها عمدتا متکی بر کاربرد حشره‌کش‌های شیمیایی بوده است. تعدد استفاده از آفت-کش‌های شیمیایی، دارای عوارض منفی شدید روی محیط زیست، موجودات غیر هدف و حشرات مفید است. این موضوع محققین را به استفاده از روش‌های ایمن و سازگار با اکوسیستم، مانند کاربرد عوامل مختلف کنترل بیولوژیک ترغیب کرده است. استفاده از قارچ‌های بیمارگر حشرات می‌تواند راه‌حل مهمی در مدیریت تلفیقی این گروه از آفات باشد و وابستگی به حشره‌کش‌های شیمیایی را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. اولین گام در استفاده از این عوامل کنترل میکروبی، شناسایی گونه‌ها و سویه‌های بومی است. در این مطالعه، طی دوره مشخص (نمونه‌ برداری از اوایل فروردین 1403 تا اواخر شهریور 1404، قارچ‌های بیمارگر حشرات از تریپس‌های گیاهان مختلف در شهرستان ایلام در استان ایلام جداسازی شدند. بدین‌منظور، جهت جداسازی قارچ‌های مرتبط با تریپس‌های جمع‌آوری شده، در ابتدا نمونه‌های مشکوک و اجساد تریپسها ابتدا پس از ضدعفونی سطحی به مدت 30 ثانیه با هیپوکلریت سدیم یک درصد و الکل 70 درصد روی محیط کشت عصاره سیب زمینی دکسترو آگار کشت داده شدند. پس از ظهور قارچ در سطح بدن حشره، از نمونه‌های قارچی، اسلاید میکروسکوپی تهیه و با استفاده از میکروسکوپ نوری شناسایی شدند. در مجموع، هفت گونه قارچی مرتبط با تریپس‌ها شامل Alternaria alternata، Penicillium antarcticum، Beauveria bassiana، Chaetomium elatum، Aspergillus niger و Aspergillus nomius و یک گونه از Fusarium sp.شناسایی گردید. از بین جدایه‌های فوق بیشترین فراوانی مربوط به گونه Beauveria bassiana بود. تمامی گونه‌های شناسایی شده برای اولین بار به عنوان قارچ‌های همراه با تریپس‌ها در ایران گزارش می‌شوند.