پژوهش حاضر با هدف تحلیل فقهی-حقوقی حدیث «لا بأس بالنظر إلی رؤوس أهل تهامه...» بر اساس رویکرد فایده‌گرایی انجام شده است. این حدیث که در کتب حدیثی شیعه نقل شده، در مقام بیان جواز نگاه غیرعمدی به زنانی است که با وجود نهی، از حجاب شرعی امتناع می‌ورزند. پرسش اصلی آن است که آیا می‌توان بر مبنای فایده‌گرایی و قواعدی چون «لاضرر» و «دفع افسد به فاسد»، از جرم‌زدایی نگاه غیرمتعمد در چنین شرایطی سخن گفت؟ یافته‌ها نشان می‌دهد قاعده «لاضرر» بستری مناسب برای تحلیل مصلحت‌محور احکام فراهم می‌آورد. حدیث با تأکید بر این که «نهی از منکر» مشروط به امکان تأثیر است، در شرایط ناکارآمدی نهی، ترک آن را جایز می‌شمارد. این منطق با «حداکثرسازی فایده جمعی» و «کاهش ضرر اجتماعی» در فایده‌گرایی شباهتی ظاهری دارد. تأکید حدیث بر «عدم عمد»، نقش قصد در جرم‌انگاری را نشان می‌دهد. نهایتاً آنکه اگرچه معنای حدیث و شأن صدور آن شاید در ظاهر بیان‌گر نوعی جرم‌زدایی از نگاه به نامحرم و از سویی ترک حجاب در شرایط ناکارآمدی نهی باشد، اما با توجه به تقابل صریح آموزه‌های فقهی با اصل فایده‌گرایی هرگز نمی‌توان حدیث مزبور را مستمسکی متقن برای این احکام شمرد و احکام اولیّه‌ای مانند حجاب را ملغی دانست.
