در این پژوهش، با هدف ارزیابی وضعیت فیزیکی خاک و تحلیل شاخص دامنه رطوبتی با حداقل محدودیت (LLWR)، مطالعهای در اراضی کشاورزی دشت دهلران واقع در جنوبشرقی استان ایلام انجام شد. برای این منظور، نمونهبرداری از خاک در نقاط مختلف منطقه صورت گرفت و ویژگیهای رطوبتی نظیر رطوبت در ظرفیت زراعی، نقطه پژمردگی دائم، مقاومت مکانیکی 2 مگاپاسکال و تخلخل تهویهای اندازهگیری شد. نتایج نشان داد LLWR در منطقه مورد مطالعه بین 018/0 تا 201/0 متغیر بوده و میانگین آن 13/0 با ضریب تغییرات 56/35 درصد به دست آمد. همچنین، روند تغییرات این شاخص از شمال به جنوب افزایشی بود که با سایر ویژگیهای فیزیکی خاک نظیر تخلخل و میزان آب در دسترس همبستگی داشت. عواملی مانند شوری بالای منابع آبی، وجود گچ و آهک، و ضعف پوشش گیاهی در بخشهایی از منطقه، موجب کاهش کیفیت فیزیکی خاک و افزایش فرسایش شده است. بر اساس یافتهها، LLWR میتواند به عنوان شاخصی مؤثر در ارزیابی مدیریت زراعی و وضعیت ساختاری خاک در مناطق نیمهخشک بهکار رود و در بهینهسازی بهرهبرداری از منابع خاک و آب نقش مهمی ایفا کند.
