محمد شمس الهی

تغذیه حوالی جفتگیری از مهم‌ترین عوامل موثر بر بهبود عملکرد تولید مثلی در میش است. هدف این آزمایش بررسی اثر تزریق محلول حاوی ویتامین B12و فسفر در حوالی جفتگیری بر فراسنجه‌های پلاسما و عملکرد تولید مثلی میش بود. در این آزمایش از 60 رأس میش افشاری استفاده شد. میش‌ها بر اساس سن (3- 2سال)، وزن بدن (میانگین 45کیلوگرم) و نمره وضعیت بدنی (میانگین 3) به 2 گروه ( 30 راس در هر گروه) تقریباً یکسان تقسیم و به صورت تصادفی به یکی از 2 تیمار آزمایشی اختصاص داده شدند. تیمارهای آزمایشی شامل شاهد (عدم تزریق محلول حاوی کلسیم، منیزیم و فسفر) و تزریق محلول حاوی ویتامین B12 و فسفر بودند. محلول حاوی ویتامین B12و فسفر (5 میلی-لیتر برای هر راس میش) هر هفته یک بار از 4 هفته قبل از شروع همزمان‌سازی فحلی تا یک هفته پس از جفتگیری به صورت زیرجلدی تزریق شد. هر میلی‌لیتر از محلول تزریقی ویتامین B12 و فسفر حاوی 05/0 میلی‌گرم سیانوکوبالامین و 100 میلی‌گرم بوتافسفان بود که معادل 3/17 میلی‌گرم فسفر به شکل 1- بوتیل‌آمینو -1- متیل اتیل فسفونیک اسید را تامین می‌کرد. چهار هفته پس از شروع تزریق محلول، فحلی میش‌ها با استفاده از سیدر درون واژنی به مدت 12 روز و تزریق 500 واحد بین المللی گونادوتروپین سرم مادیان آبستن در روز خروج سیدر به صورت درون عضلانی همزمان شد. وزن بدن در روز خروج سیدر، تغییرات وزن بدن از شروع آزمایش تا روز خروج سیدر، نمره وضعیت بدنی در روز خروج سیدر و 30 روز پس از جفتگیری و تغییرات نمره وضعیت بدنی از شروع آزمایش تا روز خروج سیدر در میش‌های دریافت کننده محلول حاوی ویتامین B12و فسفر در مقایسه با گروه شاهد بیشتر بود (05/0>P). میش‌های دریافت کننده محلول حاوی ویتامین B12و فسفر دارای غلظت کمتر استرادیول و نسبت مجموع استرادیول و تستوسترون به پروژسترون در پلاسمای روز خروج سیدر و غلظت بالاتر تستوسترون پلاسما در روز فحلی در مقایسه با میش‌های گروه شاهد بودند (05/0>P). تزریق محلول حاوی ویتامین B12 و فسفر باعث افزایش غلظت ویتامین B12 پلاسما در روز خروج سیدر و روز فحلی و افزایش نسبت مجموع سدیم و پتاسیم به مجموع کلسیم و منیزیم پلاسما در روز فحلی شد (05/0>P). غلظت پروتئین کل، نیتروژن اوره‌ای، گلوکز و کلسترول کل پلاسمای میش‌ها در روز خروج سیدر و روز فحلی تحت تاثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت (05/0P). در کل، تزریق محلول حاوی ویتامین B12 و فسفر در حوالی جفتگیری ممکن است یک راه‌کار مناسب برای بهبود عملکرد تولید مثل باشد.