جزیره العرب جامعه راکد و به دور از از هر نوع تکامل فکری و پیشرفت بشری بود و اساس دین آنها پیروی از گذشتگان بود، همبستگی های قبیله ای و نبود تبادلات فکری موجب جمود فکری آنها شده بود؛ با ظهور اسلام و نزول قرآن یکی از عناصر تاثیر گذار بر مسلمانان، قرآن کریم بود. قرآن کریم، وحی نامه الهی است که برای هدایت نظری و عملی انسان در همه عصرها آمده است و حامل پیام الهی است، با نزول اولین آیه، اذهان وقلوب مخاطبان را به تسخیر خود در آورده و نفوذ بی نظیرش از آنها انسانهایی کامل و متمدن ساخت. بنابراین قرآن کریم به عنوان جریان تمدن ساز در جهان عرب می باشد .از این رو در مقاله حاضر تحت عنوان «جریان های تمدن ساز فرهنگی در جهان عرب » با رویکردی توصیفی تحلیلی به بررسی این جریان می پردازد. نتایج تحقیق نشان می دهد که آیات قرآن کریم با تأثیر بر بر فطرت گرایی و خرد ورزی انسانها زمینه ساز معرفت بخشی و تغییر نظام فکری عرب وپیدایش فرهنگ اسلامی فراهم آورده و پیروی از کلام وحی زمینه ساز رشد و توسعه اقتصادی، دینی، علمی و هنری جامعه اسلامی و شکل گیری و حیات تمدن اسلامی در هزاره نخست هجری قمری شده است.
