1405/02/20

سید محمد طاهری مقدم

مرتبه علمی: استادیار
ارکید:
تحصیلات: دکترای تخصصی
ریسرچ گیت:
دانشکده: ادبیات و علوم انسانی
اسکولار:
پست الکترونیکی: mtaheree [at] yaoo.com
اسکاپوس:
تلفن:
HIndex:

مشخصات پژوهش

عنوان
بررسی گسترش اسلام در صحرای کبری
نوع پژوهش
پایان نامه
کلیدواژه‌ها
...............
سال 1401
پژوهشگران حیدرثامر یاسر(دانشجو)، سید محمد طاهری مقدم(استاد راهنما)

چکیده

دین اسلام از همان آغاز در راستای اهداف خود به سرتاسر جهان اسلام نفوذ می کرد که آفریقا نیز از این قاعده مستثنی نبود.اولین تماس ها و نفوذ اسلام به آفریقا به تاریخ صدر اسلام برمی گردد.در این زمان عده ای از اعراب برای حفظ جان خود به حبشه پناه بردند تا از حمایت های نجاشی بهره مند شوند.در قرون نخستین اسلامی هم اسلام برای گسترش نفوذ خود در آفریقا تلاش هایی نمود و مسلمانان توانستند شمال آفریقا را تصرف کنند.یکی از مناطقی که گسترش اسلام با چالش هایی روبرو بود منطقه صحرای کبری(مصر، سودان و کشورهای شمال آفریقا) می باشد.ورود اسلام به مصر و شمال آفریقا در چند مرحله صورت گرفت.در دوران خلافت خلیفه دوم، عمر بن خطاب ابتدا مصر تحت تسلط مسلمانان قرار گرفت و بعد شمال افریقا به دلایل تجاری و سیاسی مورد توجه قرار گرفت . مسلمانان در سال 22 قمری به فرماندهی عمربن عاص توانستند قسمتی از مصر را به تصرف خود دربیاورند.در سال 27 قمری به فرماندهی عبدالله بن ابی سرخ بخش های دیگری از سرزمین شمال افریقا از جمله قرطاجه و سودان به دست مسلمانان فتح شد. عقبه بن نافع سر دار مسلمان،هم در سال 50 قمری شهر قیروان را فتح کرد.اما مهم ترین نفوذ اسلام در این مناطق به سال 86 قمری برمی گردد که موسی بن نصیر با لشکری توانست شمال آفریقا را نصرف کند.دلیل اینکه اسلام در این مناطق با کندی نفوذ می کرد جغرافیا و موقعیت ژئوپلتیکی این منطقه بود.از سال 86 قمری به بعد سپاه اسلام توانست با عبور از تنگه جبل الطارق وارد اندلس شود.بنابراین چیزی که مشخص است اینکه روند گسترش اسلام در صحرای کبری به چندین صورت انجام پذیرفته است که مهم ترین و شایع ترین آن جنگ و استیلای نظامی است.البته نباید از رفتار حاکمان و والیان عرب با بومیان مناطق متصرف شده و تساهل و تسامح مذهبی حاکمان مسلمان با غیرمسلمانان و همچنین دلایل اقتصادی و اجتماعی گذر نماییم.البته گسترش فتوحات اسلامی و حضور سپاهیان مسلمان در صحرای کبری با موانع و چالش های جدی هم روبرو بود. یکی از این چالش ها شکل‌گیری مقاومت‌های محلی ساکنان بومی سرزمین‌های تازه‌فتح‌شده می باشد.