میثم محمدی

سابقه و هدف: فلفل دلمه‌ای با نام علمی (Capsicum annuum L.) حاوی مقادیر زیادی از آنتی‌اکسیدان‌های طبیعی و مواد ضروری از قبیل ویتامین ث، کاروتنوئیدها، ترکیبات فنولیک و عناصری همانند پتاسیم می‌باشد. کیفیت ظاهری محصول از قبیل شکل، رنگ، اندازه، شادابی و طراوت میوه، نداشتن عوارض فیزیولوژیکی و بیماری‌ها انباری نقش بسیار مهمی در بازارپسندی فلفل دلمه‌ای دارد. بنابراین این محصول همواره نیازمند راهکاری برای کاهش ضایعات و حفظ بازارپسندی در پس از برداشت می‌باشد. یکی از روش-های کاهش ضایعات در پس از برداشت محصولات باغی استفاده از پوشش‌های خوراکی و غیرخوراکی می‌باشد که با تغییرات تبادلات گازی و آبی محصول با محیط اطراف باعث تأخیر در افت کیفی محصولات می‌شوند و عمر پس از برداشت را افزایش می-دهند. مواد و روش‌ها: به منظور کاهش ضایعات و حفظ کیفیت میوه فلفل دلمه‌ای سبز رقم California Wonderʼʻ در پس از برداشت، آزمایشی به صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در سال 1397 در دانشگاه ایلام طراحی و اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل غوطه‌وری میوه‌های فلفل دلمه‌ای در ژل آلوئه‌ورا 25 و 50 درصد، صمغ عربی 5 و 10 درصد، آلوئه‌ورا 25%+ صمغ عربی 5%، آلوئه‌ورا 25%+ صمغ عربی 10%، آلوئه‌ورا 50%+ صمغ عربی 5%، آلوئه‌ورا 50%+ صمغ عربی 10% و شاهد بودند، که اثر آن‌ها بر ویژگی‌های میوه فلفل دلمه‌ای سبز در طول 14 و 28 روز انبارمانی در دمای 10 درجه سانتی‌گراد، رطوبت نسبی 90 درصد و در سبدهای میوه بدون هیچگونه پوشش اضافی در داخل اتاقک رشد مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها و نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که با افزایش ماندگاری میوه‌ها در انبار ویژگی‌های کیفی و بازارپسندی آن‌ها کاهش یافت، ولی پوشش‌های صمغ عربی و ژل آلوئه‌ورا باعث حفظ کیفیت میوه‌های فلفل دلمه‌ای در انبار نسبت به نمونه‌های شاهد شدند. در این تحقیق تیمارهای صمغ عربی 10%، آلوئه‌ورا 25%+ صمغ عربی 10% و آلوئه‌ورا 50%+ صمغ عربی 10% در بیشتر صفات مورد بررسی نسبت به سایر تیمارها و شاهد تأثیر بیشتری در حفظ ویژگی‌های میوه فلفل دلمه‌ای در انبار داشتند. میوه‌های فلفل دلمه‌ای در تیمارهای مذکور از کاهش وزن و نشت یونی کمتری نسبت به سایر تیمارها برخوردار بودند و بازارپسندی، مواد جامد محلول، اسیدیته قابل تیتراسیون، فنول کل، ظرفیت آنتی‌اکسیدانی، کلروفیل کل و فعالیت آنزیم‌های کاتالاز و پراکسیداز را طی 28 روز انبارمانی حفظ کردند. احتمالاً ایجاد لایه‌ای ضخیم‌تر و تبادلات گازی کمتر میوه با اتمسفر اطراف میوه دلایلی بر کارایی بیشتر صمغ عربی 10 درصد در تیمارهای فوق نسبت به سایر تیمارها است. بنابراین باتوجه به نتایج این تحقیق استفاده از پوشش صمغ عربی 10 درصد و یا در ترکیب با ژل آلوئه‌ورا به عنوان روشی کاربردی جهت کاهش ضایعات میوه فلفل دلمه‌ای طی فرایند انبارداری و بازاررسانی توصیه می‌گردد.