در عصر قاجاریه با وجود دولت مرکزی، در سراسر ایران خاندانهایی با تکیه بر ایل و تبار خویش به صورت ملوک الطوایفی بر مناطقی از ایران حاکمیت داشتند که در زمان جنگ و پرداخت مالیات، مطیع شاهان قاجار بوده و بیشترمواقع همچون حاکمانی مستقل عمل میکردند. والیان فیلی پشتکوه از جملهی این خاندانها بود که بر استان ایلام امروزی حاکمیت داشتند وحدود سیصد سال از مرزهای ایران در برابر تجاوز عثمانیها به دفاع پرداختند.در این دوره مناقشات مرزی ایران و عثمانی منجر به درگیریهایی مرزی میشدو وظیفهی حراست از مرزهای ایلام بر عهدهی والیان بود. پس از سقوط دولت عثمانی در جنگ جهانی اوّل، دولتهای پهلوی در ایران و روی کار آمدن دولت عراق تشکیل شد و مناقشات مرزی ایران و عثمانی جای خود را به ایران و عراق داد که تا آغاز جنگ تحمیلی(31/6/1359) ادامه یافت. مقاله پیشرو با روش توصیفی – تحلیلی و با بهرهگیری از منابع در صدد بررسی و تحلیل دلایل مناقشات مرزی ایران با عثمانی و بعدها عراق در نوار مرزی ایلام است. نتایج پژوهش نشان میدهد خودسریهای حکام محلی دولت عثمانی و مرزداران عراقی در دستدرازی به خاک ایران، نیاز کشاورزان عراق به آب رودخانههای مرزی، حضور اهالی ایلامی در عراق و توسعه طلبی سران حزب بعث عراق برای تسلط بر برخی از نقاط مرزی، از عوامل اصلی بروز مناقشات مرزی این دولتها در مرزهای ایلام بوده است.
