یکی از مهم ترین فاکتو ر های تأثیر گذار در طراحی اقلیمی خانه های حیاط مرکزی، هندسه، ابعاد و تناسبات حیاط است؛ به نحوی که در زمستان بیش ترین میزان تابش را برای گرمایش جذب کند و در تابستان سبب ایجاد بیش ترین مقدار سایه گردد. هدف از این تحقیق تعیین ابعاد بهینه حیاط در خانه های حیاط مرکزی چهار اقلیم متفاوت ایران می باشد . در این مقاله پس از معرفی اجمالی خانه های حیا ط مرکزی و اقلیم های متفاوت ایران، ابتدا یک گونه بندی کلی از این خانه ها بر اساس هندسه ، ابعاد و تناسبات حیاط در آن ها ارائه شد؛ سپس میزان متوسط انرژی تابشی جذب شده توسط سطوح حیاط در دو فصل تابستان و زمستان با استفاده از نرم افزار دیزاین بیلدر محاسبه گردید. در نهایت پس از تجزیه و تحلیل نتایج بدست آمده، گستره ای از تناسبات با توجه به شرایط آب و هوایی برای هر کدام از اقلیمها ارائه گردید. نتایج نشان دهنده آن است که ابعاد بهینه حیاط از لحاظ دریافت انرژی به مقدار زیادی به تغییر تناسبات حیاط ، شرایط آب و هوایی هر منطقه بستگی دارد.
