مقدمه: مطالعات تجربی و بالینی اخیر نقش پیچیده سیستم ایمنی را در تغییرات پاتوفیزیولوژیکی پس از ایسکمی مغزی به خوبی نشان دادهاند. مشخص شده است که فرآیند التهاب عصبی نقش مهمی در پاتولوژی ایسکمی مغزی ایفا میکند. هدف از این مطالعه بررسی اثر پیش آمادهسازی یک دوره تمرین هوازی همراه با مصرف مکمل شیلاجیت بر التهاب عصبی و عملکرد حرکتی در موشهای صحرایی نر به دنبال ایسکمی ریپرفیوژن مغزی بود. مواد و روشها: تعداد 35 سر موش صحرایی نر بالغ نژاد ویستار، با وزن 250-200 گرم خریداری گردید. حیوانات بهطور تصادفی به پنج گروه هفت تایی تقسیم شدند: گروه کنترل، گروه ایسکمی، گروه تمرین استقامتی+ ایسکمی، گروه شیلاجیت+ ایسکمی، گروه تمرین هوازی+ شیلاجیت+ ایسکمی. حیوانات گروه تمرین ورزشی به مدت 8 هفته 5 روز در هفته بر روی نوارگردان دویدند. تمرین در هفته اول با سرعت 12 متر در دقیقه برای 15 دقیقه با شیب صفر درجه به مدت 5 روز در هفته اجرا شد. پس از آن، مدت زمان، سرعت و شیب نوارگردان به تدریج افزایش یافت بهطوریکه حیوانات در هفته آخر با سرعت 20 متر در دقیقه به مدت 50 دقیقه با شیب 10 درجه روی نوارگردان دویدند. در حیوانات دریافت کننده مکمل، روزانه به میزان 150 میلیگرم/ کیلوگرم وزن بدن موشها از پودر شیلاجیت جدا و در آب حل شد و سپس محلول بصورت گاواژ مستقیماً به داخل معده حیوان رسانده شد. ایسکمی مغزی با انسداد هر دو شریان کاروتید مشترک به مدت 20 دقیقه با استفاده از میکروکلیپ القا شد. عملکرد حرکتی حیوانات با استفاده از دستگاه Beam-Balance Test ارزیابی گردید. برای اندازهگیری سطح GFAP و IBA1 هیپوکامپ از رنگآمیزی ایمونوهیستوشیمی استفاده شد. یافتهها: نتایج نشان داد که ایسکمی مغزی با افزایش سطح GFAP و IBA1 هیپوکامپ و اختلال در عملکرد حرکتی حیوانات همراه است. همچنین، یک دوره تمرین ورزشی استقامتی همراه با مصرف مکمل شیلاجیت به شکل معنیداری موجب کاهش سطح GFAP و IBA1 در ناحیه هیپوکامپ خواهد شد و اختلال ناشی از ایسکمی در عملکرد حرکتی را بهبود میبخشد. نتیجهگیری: نتایج این مطالعه نشان داد که تمرین ورزشی استقامتی به همراه مصرف مکمل شیلاجیت تأثیر مثبتی بر کاهش فاکتورهای التهابی و بهبود عملکرد حرکتی در موشهای صحرایی نر به دنبال ایسکمی ریپرفیوژن مغزی دارد. این سازوکارهای نوروپروتکتیو فعالیت ورزشی و مکمل شیلاجیت یک نقطه نظر مهم پیشگیرانه را فراهم میکند و ممکن است یک راهکار مفید برای کاهش عوارض مغزی ناشی از ایسکمی باشد.
