نعمت‌اله شیری

علی‌رغم این‌که تعاونی‌های دانشجویی با هدف ارتقای صلاحیت‌های کارآفرینانه در بین دانشجویان راه‌اندازی می‌شود؛ ولی به دلیل عدم پیروی از مدلی بومی نتواسته‌اند به نحو شایسته در جهت ترویج فعالیت‌های کارآفرینی و کسب و کار در بین دانشجویان اقدام کنند. در این راستا، هدف کلی پژوهش حاضر طراحی الگویی برای ترویج فعالیت‌های کارآفرینانه در تعاونی‌های دانشجویی بود که برای این منظور از پارادایم کیفی و روش نظریۀ داده بنیاد بهره گرفته شد. جامعۀ مورد مطالعه در این پژوهش شامل دانشجویان کشاورزی عضو تعاونی‌های دانشجویی در غرب کشور (دانشگاه‌های رازی، کردستان، بوعلی، لرستان و ایلام) در سال 1399 بودند که نمونه‌های مورد مطالعه ابتدا به صورت هدفمند و در ادامه به صورت نظری انتخاب شدند. پس از انجام 25 مصاحبه عمیق انفرادی، اشباع نظری حاصل گردید. تحلیل داده‌ها با استفاده از کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شد. براساس نتایج پژوهش حمایت‌های محیطی، سرمایۀ اجتماعی، ویژگی‌های روانشناختی، سرمایۀ انسانی، انگیزه‌های اقتصادی و الگوهای نقش به عنوان عوامل علّی؛ بروکراسی اداری، موانع مالی، موانع فرهنگی، موانع ساختاری و فرصت‌های محیطی به عنوان عوامل زمینه‌ای؛ و تغییرات اقلیمی، نوسانات بازار و تلاطم‌های محیطی به عنوان عوامل مداخله‌گری شناسایی شدند که ترویج فعالیت‌های کارآفرینانه در تعاونی‌های دانشجویی کشاورزی غرب کشور را تحت تأثیر قرار می‌دهند. راهبردهای ترویج فعالیت‌های کارآفرینانه در تعاونی‌های دانشجویی غرب کشور شامل راهبردهای آموزشی- ترویجی، الگوسازی، کاهش بروکراسی اداری، حمایتی- انگیزشی و تسهیلات مالی بودند که در نهایت پیامد ترویج فعالیت‌های کارآفرینانه در تعاونی‌های دانشجویی مواردی نظیر توسعه صلاحیت‌های کارآفرینانه، توسعه اجتماعی، توسعه کشاورزی و توسعه اقتصادی است. نتایج این مطالعه ضمن تقویت ادبیات کارآفرینی و تعاونی‌های دانشجویی دستاوردهای کاربردی مناسبی برای کمک به مدیران و آموزشگران نظام آموزش در جهت توسعه صلاحیت‌های کارآفرینانه دانشجویان به همراه دارد.