سامانه حملونقل هوشمند یا تاکسی اینترنتی، نوعی از خدمات حملونقل است که با استفاده از آن، حملونقل اشخاص و کالا با سهولت، سرعت و امنیت بالاتری صورت میپذیرد. ادارهکنندگان این سامانهها با طراحی نرمافزارهای مبتنی بر مکانیاب و ایجاد قابلیت سفارش برخط برای درخواستکنندگان خدمات حملونقل، سعی در کوتاهنمودن فرآیند سفارش جهت تهیه وسیله نقلیه برای جابهجایی افراد یا کالاها نمودهاند. بدیهی است، استفاده از این سیستمها بهوجود آورنده چالشهای حقوقی جدیدی است که اساساً در سامانههای حملونقل سنّتی دیده نمیشود. در این مقاله با معرفی منتفعین از این سامانهها و کارکرد آنها در چرخه فعالیت سامانه و با بررسی چالشهایی که بهدلیل نوپابودن این سامانهها ایجاد میشود، سعی در ارائه پیشنهادهایی برای حل مشکلات ناشی از استفاده و فعالیت سامانههای حملونقل هوشمند و فصل دعاوی این حوزه گردیده است. مباحث مربوط به رعایت حقوق مصرفکننده اعم از راننده و مسافر و حریم خصوصی، چالشهای حوزه خدمات به مصرفکننده، روابط میان متصدی اداراه سیستم حملونقل هوشمند با راننده، مباحث مربوط به قراردادهای منصفانه بین طرفین فعال در این سیستم و قوانین حاکم بر منتفعین چنین خدمتی ازجمله مباحث مورد بررسی مقاله به مدد روش تحلیل انتقادی است. یافتهها و نتایج تحقیق حکایت از آن دارد که حقوق منتفع در سامانههای حملونقل هوشمند از دو منظر حقوقی و فنی نیازمند حمایت قانونگذار در مواردی همچون روز آمد سازی زیر ساختها، وضع قوانین خاص یا نسخ برخی از قوانین مربوط به مشتری اعم از راننده و مسافر، چالشهای حوزه خدمات و چالشهای مرتبط با متصدی حملونقل است.
