کند و کاو در لایه های درونی شخصیت ها و انگیزه ها و افکار همواره از دغدغه های ذهن پویا و جست و جوگر خوانندگان حرفه ای است. یکی از شیوه های علمی در شناخت و دریافت عمیق تر شعر و اثر ادبی بررسی زمینه روانشناختی بر پایه روح و روان است. نقد ادبی گونه های مختلفی دارد که با ظهور روان شناسانی چون فروید و شاگردانش در قرن بیستم شکل خاصی به خود گرفت. شیوه کار در این روش به این صورت است که منتقد بر اساس اصول روانشناسی به بررسی و تحلیل آثار ادبی و جست و جو در اعماق روان و شخصیت پدیدار آثار ادبی می پرداز و نقش آن را در شکل گیری آثار ادبی بیان می کند. این پژوهش اشعار سید موسی طالقانی را از این منظر مورد بررسی قرار داده است.
