رضا امیدی پور

در تحقیق حاضر، تغییرات بلند مدت (2024-2000) پوشش گیاهی در شهرستان ایوان در استان ایلام طی پنج دوره زمانی (2000، 2005، 2010، 2015، 2020 و 2024) با استفاده از تصاویر چندزمانه ماهواره لندست مورد بررسی قرار گرفت. در این راستا، ابتدا کلاس‌های مختلف وضعیت پوشش گیاهی (بدون پوشش، فقیر، متوسط، خوب و عالی) بر اساس اطلاعات شاخص NDVI استخراج و مورد بررسی قرار گرفت. همچنین تغییرات پوشش گیاهی (تغییرات افزایشی، بدون تغییر و تغییرات کاهشی) در دو دوره زمانی 10 ساله (2010-2000 و 2024-2015) با استفاده از روش تفاضل تصویر و تعیین آستانه تغییرات انجام شد. همچنین برای بررسی معنی‌داری روند تغییرات موجود از آزمون من-کندال استفاده شد. بر اساس نتایج بدست آمده، کلاس پوشش فقیر گسترده‌ترین کلاس پوشش گیاهی موجود در منطقه بود که دارای روند کاهشی در طول دوره مورد بررسی بوده به طوریکه بیشترین مقدار آن 1/88 درصد در سال 2000 و کمترین مقدار آن 8/39 درصد در سال 2020 بوده‌ است. در حالیکه مناطق با پوشش متوسط و خوب دارای روند افزایشی بوده بطوریکه به ترتیب از 7/10 و 1 درصد در سال 2000 به 41 و 2/11 در سال 2024 افزایش یافتند. نتایج آزمون من-کندال نشان داد که مناطق با پوشش فقیر دارای روند کاهشی معنی‌دار و مناطق با پوشش متوسط و خوب دارای روند افزایشی معنی‌دار هستند اما مناطق با پوشش عالی و مناطق بدون پوشش فاقد روند معنی‌داری بودند. بر اساس نتایج روش تفاضل تصویر عمده مناطق در کلاس بدون تغییر قرار داشتند و در طول دوره زمانی ساله‌های 2000 تا 2024، 5/94 درصد مناطق بدون تغییر باقی ماندند. نتایج بدست آمده از این تحقیق تاکیدی بر کارائی بالای ابزارهای سنجش از دوری از قبیل شاخص‌های پوشش گیاهی در راستای مطالعات بلندمدت پوشش گیاهی بود.